Onderwijs en werk

Ingrijpend verlies als jeugdervaring

Op het moment dat een kind een ouder verliest door overlijden, verandert het leven van het kind ingrijpend en voorgoed. De wereld zoals die was geweest bestond niet meer. Ongeacht de leeftijd die het kind op het moment van overlijden had; (hele) jonge kinderen en kinderen in de basisschool-leeftijd bij wie de basisstructuur voor hun verdere leven zich nog in de opbouwfase bevond, pubers die bezig waren zich los te maken van hun ouders en de cultuur waarin ze waren opgevoed, jong volwassen die bezig waren hun eigen leven op poten te zetten.

Langdurig ziekteproces

Kinderen van wie de ouder(s) een langdurig lichamelijk of geestelijk ziekteproces door moest(en) maken, verloren al in een veel vroeger stadium dan op het moment van de dood een deel van hun beide ouder(s) en de veiligheid van hun oorspronkelijke leven. Voor een volwassen geworden kind van een langdurig zieke ouder – en de dood tot gevolg hebbend – is het in veel gevallen extra gecompliceerd om nog met vertrouwen in het leven te staan.

Vervolgverliezen en -transities

Een kind dat een ouder verliest door overlijden, verliest veel meer dan die ouder alleen. Het kind verliest ook (basis)veiligheid, geborgenheid, continuïteit en vertrouwen, en eveneens de vertrouwde educatie en de cultuur die het ontleende aan de overleden ouder. Veel kinderen verliezen zichzelf als gevolg van de noodzaak zich aan te passen aan de nieuwe situatie. De dood van de ouder brengt bovendien tal van vervolgverliezen en -transities met zich mee. Steeds opnieuw moet het kind zich aanpassen aan de nieuwe situatie.