• | | | | |

    In een klein hoekje verborgen

    DoorTitia Liese

    Een jaar of vier geleden kocht ik een nieuwe parasol voor m’n Terschellingse plek. Tamelijk lichtgewicht, maar wel met een lange stok. Jarenlang was ik gewend geweest aan een zware, ondeelbare houten stok. Altijd weer een worsteling om de parasol uit en in het schuurtje te krijgen. Maar altijd weer lukte het. Ook met de nieuwe parasol worstelde ik keer op keer met ‘schuurtje uit, schuurtje in’. Nooit drong tot mij door dat sommige parasolstokken wel deelbaar zijn. Tot ik vorige week de parasol in m’n schuurtje zag staan. Helft van de stok met parasol, naast de andere helft. Ken je die verbijstering die je kunt voelen als je iets wat zo voor hand liggend is – een deelbare parasolstok – gewoon jarenlang over het hoofd hebt gezien? Hoe dom kun je zijn?

    In een klein hokje verborgen

    Onmiddellijk voel ik weer al die keren tijdens mijn eigen verlate rouwproces waarin ik iets maar niet kon begrijpen. Tot op een dag ineens het kwartje valt, en je iets ziet wat je nooit hebt gezien, maar wat zo voor de hand liggend kan zijn. In een klein hoekje verborgen. Meestal op een moment dat je nou juist niet met je probleem bezig bent, gebeurt het. Ineens. Nieuw inzicht. Hoe verrast kun je zijn?

    Ben je al in de kleren?

    Voortvarend plaats ik de twee delen van de parasol op de parasolvoet. Natuurlijk heb ik gesnapt hoe je dat doet. Au. Oei. Au. Au.  Duim tussen de twee delen geklemd. Bloed. Pijn. Krachtwoord. Zo goed en zo kwaad als het gaat leg ik met mijn linkerhand een pleister om mijn heftig bloedende rechterduim. De volgende ochtend bloedt m’n duim nog steeds. Ik bel de huisartsenpraktijk, zodra die bereikbaar is. Aanvankelijk is de assistente niet onder de indruk van mijn verhaal. Tot ik vertel ‘In die arm heb ik geen lymfeklieren meer.’ ‘Ben je al in de kleren?’ vraagt ze. ‘Dan wil ik je meteen zien.’

    Ik ga straks kijken

    De dokter is overduidelijk een arts die met pensioen is, en waarneemt. ‘Je reageert zo rustig en adequaat’ zegt hij. ‘Wat heb je gestudeerd?’ ‘Niks’ zeg ik (niet geheel naar waarheid). ‘Ik werk vanuit ervaringsdeskundigheid. Ooit gehoord van Verlaat Verdriet?’ Hij kijkt me onderzoekend aan. Kennelijk heeft mijn vraag bij hem iets geraakt. Verborgen. In een klein hoekje. ‘Fijne dag verder’ zegt hij bij het afscheid. ‘Verlaat Verdriet. Daar ga ik meteen naar kijken.’

  • | | | |

    Helen in rust en stilte op Terschelling

    DoorTitia Liese

    ‘Het lukt me niet meer.’ ‘Ik krijg het niet meer voor elkaar.’ Al een aantal maanden voelde ik hoe de – innerlijke – turbulentie van de afgelopen jaren z’n tol was gaan eisen. Ik wilde wel. Maar ik bracht het niet meer op. Te doen wat ik moest doen. Te doen wat ik wilde doen.
    Verandering van perspectieven. Verbindingen die losraakten. Verbindingen die opnieuw verbonden moesten. Steeds meer moest ik mezelf onder druk zetten. Geweld aandoen. ‘Tijd om naar Terschelling te gaan’ realiseerde ik me. Gelukkig had ik al een tiendaagse voor mezelf gepland. M’n Terschellingse plek waar ik me voluit gelukkig kan voelen. Maar waar ik me ook voluit ongelukkig kan voelen, omdat ook dat bij mijn leven hoort. Tien dagen niks doen. Behalve dat wat uit mezelf komt.

    En dan gebeurt het. Zie je het voor je? Na twee dagen het eerste moment. Waarom heb ik nou niet even dit gedaan? Waarom heb ik nou niet even dat gedaan? ‘Nee’, spreek ik mezelf streng toe. ‘Je zou niks doen, weet je nog? Ook als het niet goed voelt om niks te doen.’ Gelukkig heb ik deze dagen naar mezelf geluisterd.

    Helen in rust en stilte op terschelling

    Gisteravond fietste ik nog even over de dijk langs het Wad. De zon zakte langzaam achter de duinen. Hoogwater. Windstil. Alles stil. Ik ook. Van binnen. Geheeld in rust en stilte. Ik heb er weer zin in. Zie de zin weer in wat ik doe. Zie de zin weer van wat ik doe.

    De weg van liefde in Codiponte 2024

    Verlang jij ook zo naar rust en stilte. Naar verbinding met jezelf? Naar helen in rust en stilte? Lees dan meer over De weg van liefde in Codiponte. Waar je mag zijn die je bent. Waar je je geborgen voelt. Gezien. Begrepen. Verzorgd. De plek waar oud zeer kan helen.

  • | |

    Dochter van twee Verlaat Verdriet-ers

    DoorTitia Liese

    Vorige week op Terschelling ontmoette ik Alberta. Meer dan tien jaar geleden was Alberta deelneemster aan de biografische cursus De reis van je leven op Terschelling die ik indertijd gaf, samen met ritueelbegeleidster Marijke Serné.

    Vader

    Alberta, nu 70+, verloor niet zelf jong een ouder, maar is de dochter van twee Verlaat Verdriet-ers. Haar vader verloor als heel jong kind zijn vader. Hij bleef achter met zijn moeder en zijn broertje. Abrupt werden beide nog zo jonge kinderen uit huis geplaatst. De vader van Alberta kwam terecht in een liefdeloos, hardvochtig pleeggezin waar hij opgroeide tot een zwaar beschadigde, kwetsbare en emotioneel gehandicapte man. Zijn moeder en zijn broertje heeft hij nooit meer gezien.

    Moeder

    Haar moeder verloor als heel jong kind haar moeder. Ze werd geboren in een samengesteld gezin waar al eerder ingrijpende verliezen waren geleden. Na de lagere school moest haar moeder als dienstmeisje de kost verdienen. Ook zij was zwaar beschadigd, emotioneel instabiel, met een kwetsbare fysieke gezondheid.

    Alberta

    Na de geboorte van Alberta volgden in rap tempo nog zes andere kinderen. Zoveel mogelijk kinderen, was de mening van de pastoor. De kwetsbare geestelijke en fysieke gezondheid van de moeder, die haar ongeschikt maakten om zo’n groot gezin te runnen, was van ondergeschikt belang. Haar moeder leunde zwaar op Alberta, haar oudste kind. Vanaf haar aller-vroegste jeugd werd Alberta belast met taken die ze helemaal niet aankon.

    De reis van je leven

    In de week van De reis van je leven was me al duidelijk geworden hoezeer Alberta had geleden als kind van twee zwaar beschadigde Verlaat Verdriet-ers. Hoeveel invloed dat heeft gehad op haar moeizame leven. ‘De reis van je leven is voor mij het begin geweest van mijn zoektocht. De zoektocht naar ‘wie ben ik eigenlijk’ vertelt Alberta me als ik haar spreek op Terschelling. ‘Wie was mijn vader? Wie was mijn moeder? En wie ben ik? Meer dan tien jaar heb ik gewerkt om de puzzelstukjes bij elkaar te zoeken. In de loop van die jaren schreef ik aan mijn verhaal. Mijn levensverhaal. Wil je het lezen?’

    Terug van Terschelling vind ik het boek van Alberta in mijn brievenbus. Ik ben gaan lezen. Herken haar verhaal uit De reis van je leven. Haar moeizame leven. Lees over de helende werking van de puzzelstukjes die in elkaar zijn gelegd. Die woorden hebben gekregen. Betekenis. ‘Ik had niet durven hopen dat het werken aan de verhalen me zo zou helpen en me zoveel moois zou brengen’ schrijft Alberta in haar nawoord.

    Lees meer

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek: Tips voor mensen in je omgeving, blz 181 e.v.
    Bestellen 

    NB

    In verband met de privacy is dit bericht met aanpassingen geanonimiseerd.

  • | | |

    Toch even in het gat kijken….

    DoorTitia Liese

    ‘Die beerput ga ik niet open maken. Want ik ben veel te bang voor wat daar allemaal in zit.’ ‘Ik durf niet in dat gat te kijken. Want ik ben veel te bang dat ik er in zal vallen, en dat ik er nooit meer uit kan komen.’

    Ik heb het gekend van mijzelf. Die angst voor de beerput. Die angst voor het gat. En ik hoor het steeds weer opnieuw van Verlaat Verdriet-ers.

    Uitnodiging

    En toch ga ik je nu uitnodigen met me mee te gaan. Toch eens in een gat te kijken. Daarvoor neem ik je graag mee naar Terschelling, waar ik me nu bevind. Nooit eerder heb ik Terschelling zo mooi meegemaakt als in deze week. September 2023. September-licht over een eiland dat – als gevolg van de vele regenbuien – er nog steeds een beetje nieuw uitziet. Mals is het woord dat steeds weer bij me opkomt. Het gras is voorjaars-groen. De bomen staan nog volop in blad. De temperatuur van het zeewater is midden-zomers. De luchten zijn ongekend helder, alsof de regen alle ongerechtigheden heeft meegenomen. De Waddenzee is de hele week al blauwer dan ik de Waddenzee ooit heb gezien, en verandert ’s avonds bij zonsondergang in een reusachtige abalone-schelp.

    De Streken

    Ik neem je mee naar De Streken, een kunstwerk dat jaren geleden deel uitmaakte van het Oerol-festival. Dat nu van voorjaar tot najaar aan de Waddendijk ligt als eerbetoon aan de oprichter van Oerol: Joop Mulder. Het mooie weer. De vrijwel wolkeloze hemel. De zonsondergangen. Elke avond opnieuw nodigen ze me uit te gaan kijken bij De Streken. Foto’s te maken. Op 30 augustus jl schreef ik in de blog De harmonie van de natuurlijke ordening over wat beelden met je kunnen doen.

    In deze blog neem ik je mee naar De Streken, zoals ik dit kunstwerk gisteravond in de avondzon zag.

     

    Zoals De Streken er van binnen uitzag.

     

    En wat ik zag als heel diep gat. Maar wat in werkelijkheid helemaal geen diep gat was, als je ziet – en begrijpt – hoe het in elkaar steekt. In werkelijkheid stond hier het water nauwelijks 50 centimeter onder de vlonder. En was het water tot de helemaal vlakke zeebodem nauwelijks 25 centimeter diep.

    Metafoor

    Deze ervaring wil ik graag als metafoor met je delen. Want zo kan het ook zijn met beerputten. Met gaten. En met angst. Als je jezelf kunt verleiden je angst te overwinnen en er in te kijken. Als je de moed opbrengt te onderzoeken hoe het in elkaar steekt. Te zien. En te begrijpen. Dan kan dat een heel bijzondere ervaring worden.