• | | | |

    Je ogen openen voor Verlaat Verdriet

    DoorTitia Liese

    Je verloor in je jeugd, op een leeftijd jonger dan 21 jaar een ouder – of je beide ouders – door de dood. Word je nu, als volwassene – geconfronteerd met tal van moeilijkheden die zowel van psychische als van lichamelijke aard kunnen zijn?
    Je bent bijvoorbeeld gevoelig voor depressie. Voor angst- en paniekaanvallen. Voor stress. Meer dan eens in je werkzame leven ben je geconfronteerd met burn-out. Je bent gevoelig voor verslavingen. Suïcidegedachten spelen door je hoofd. Of je kent op verschillende manieren (chronische) fysieke pijnen. Of (chronische) vermoeidheid. Toch twijfel je of er een verband is tussen de moeilijkheden die je nu ervaart en het vroege verlies van je ouder(s). Of je wilt daar helemaal niets van weten. ‘Dat heb ik allang verwerkt.’ Je bent bereid te werken aan problemen van nu, maar niet (ook nog eens) aan Verlaat Verdriet-thema’s. Zonder dat is het leven al ingewikkeld en moeilijk genoeg.

    Je ogen openen

    Dan kan het, ook al wil je dat eigenlijk niet, toch helpend zijn om een stap te zetten. Bijvoorbeeld door de Zelftests op de Verlaat Verdriet-site te doen. Deze eenvoudige Zelftests zijn gebaseerd op de Kenmerkende Patronen bij Verlaat Verdriet. Alle Verlaat Verdriet-ers met wie ik in de afgelopen jaren contact heb gehad hebben zich – zonder uitzondering – in deze Kenmerkende Patronen herkend. Mogelijk niet in alle patronen, maar ook een paar patronen kunnen je de ogen al openen. Confronterend misschien. Pijnlijk ook. Maar ook een enorme opluchting. Je kunt weer verder. Ook al is het dan mogelijk toch met thema’s uit de gevolgen van jong ouderverlies op de langere termijn.

    Tip

    Doe de Zelftest 1 en Zelftest 2.

    Lezen

    Doen

    Gevoelswoordenboek

  • | | |

    Zeven x Handreikingen voor hulpverleners die werken met Verlaat Verdriet-ers

    DoorTitia Liese

    Zeven handreikingen voor hulpverleners

    Als hulpverlener kun je niet alles weten. Ook niet over de talrijke gevolgen van jong ouderverlies door de dood. Dan kan het fijn zijn als je eenvoudige handreikingen tot je beschikking hebt. Zeven x Zeven Handreikingen voor Verlaat Verdriet en verlate rouw bieden je als hulpverlener vragen die je kunt stellen aan je Verlaat Verdriet-cliënten. Vragen die niet alleen jou, maar ook je Verlaat Verdriet-cliënten inzicht geven in de samenhang van de complexiteit bij Verlaat Verdriet.

    Kennis en kunde wat Verlaat Verdriet en verlate rouw betreft is ruimschoots voorhanden. Kennis en kunde uit jarenlange ervaring in de praktijk. Wij delen onze kennis en kunde graag met jullie.

    7 x 7 Handreikingen

    De 7 x 7 Handreikingen hebben geen rangorde. Je kunst ze gratis downloaden van de website van Kenniscentrum Verlaat Verdriet.
    Neem ze door. Gebruik ze waar je ze wilt, en kunt gebruiken.

    1. Zeven tips voor hulpverleners die werken met Verlaat Verdriet-ers
    2. Zeven eenvoudige helpende werkvormen voor Verlaat Verdriet-ers 
    3. Zeven maal vertellen over foto’s uit je jeugd
    4. Zeven familieleden die belangrijk zijn geweest voor jou
    5. Zeven herinneringen aan belangrijke gebeurtenissen uit je jeugd
    6. Zeven speciale herinneringen uit je jeugd
    7. Zeven herinneringen aan je basisschooltijd

    Website

    www.kenniscentrumverlaatverdriet.info

  • | | | |

    Herinneringsboeken gratis te downloaden

    DoorTitia Liese

    Herinneringsboek Moeder en Herinneringsboek Vader gratis te downloaden

    ‘Ik kan nooit echt voluit leven’ hoor ik Verlaat Verdriet-ers regelmatig zeggen. ‘Ik heb een goed leven. Heb alles wat m’n hartje begeert. En toch lukt het me maar niet om van mijn leven te genieten. Alsof er altijd een grauwsluier over mijn leven ligt.’
    Het wordt vaak niet gezien, en niet herkend. Volwassenen die in hun jeugd een ouder zijn verloren door overlijden zijn door dat vroege verlies verbonden geraakt aan de dood. Ze zijn kind geworden van een dode ouder. Ze leven als het ware altijd in de schaduw van de dood. Een schaduw die ze verhindert voluit te leven.

    Op zoek gaan

    Daarom is het goed in een verlaat rouwproces om op zoek te gaan naar wie je overleden ouder was. Te onderzoeken wie de man was die jouw vader is. Te onderzoeken wie de vrouw was die jouw moeder is. Je moeder is je moeder. Je vader is je vader. Voor altijd.

    Herinneringsboek Moeder / Herinneringsboek Vader

    Gebruik Herinneringsboek Moeder / Herinneringsboek Vader om op zoek te gaan. In gesprek te gaan met mensen die je ouder hebben gekend. Je moeder was veel meer dan alleen jouw moeder. Je vader was veel meer dan alleen jouw vader. Zoek ooms / tantes op. Familieleden. Buren. Vrienden. Vriendinnen. Collega’s. Clubgenoten. Bezoek de geboorteplaats van je ouder. Staat haar/zijn geboortehuis er nog? Is er nog een herdenkingsplek van je ouder? Op welke manier zou je je eigen herdenkingsplek kunnen maken?

    Ga als een soort van journalist te werk. Neem Herinneringsboek Moeder / Herinneringsboek Vader mee onder je arm. Je zult merken dat je veel meer puzzelstukjes vindt dan je tevoren had kunnen bedenken. Al werkend zal je de helende werking ervaren van dit onderzoekswerk. Het helpt je je schroom te overwinnen om vragen te stellen aan familieleden. Je geeft ook hun toestemming om te vertellen over iemand die ook voor hun belangrijk is geweest. Over wie ze mogelijk nooit meer hebben kunnen praten, omdat niemand dat meer deed. Terwijl ze dat eigenlijk heel graag wel willen doen. Alle liefde die jij geeft aan je overleden ouder geef je ook aan jezelf. Zo werkt dat met liefde. ‘Ik heb niet alleen mijn vader beter leren kennen, ik heb ook mezelf beter leren kennen’ vertelt een jonge Verlaat Verdriet-ster over haar zoektocht naar haar vader. 

    Lees meer

    Downloaden

    Herinneringsboek Moeder / Herinneringsboek Vader

    Kenniscentrum Verlaat Verdriet

    Basisworkshops

    Boeken van Titia Liese

    Horen en zien

    Rouw kent geen tijd – Verlaat Verdriet in 13 modules.

    De erfenis van rouw 1
    De erfenis van rouw 2

    © Kenniscentrum Verlaat Verdriet, 2025

    #verlaatverdriet #verlaterouw #kenniscentrumverlaatverdriet  #teruggaanomverdertekunnen #handreikingenbijverlaatverdriet #tipsvoorverlaterouw #herinneringsboekvmoeder #herinneringsboekvader #gatinjeziel

  • | | | |

    Tips voor Verlaat Verdriet: kwetsbaar gebied

    DoorTitia Liese

    Kwetsbaar gebied: niet betreden

    Een van de pijnlijke bijwerkingen van het tekort aan kennis van de gevolgen van jong ouderverlies zijn de opmerkingen die Verlaat Verdriet-ers nog wel eens te horen krijgen. De meest voorkomende hebben we op een rijtje gezet. Lees ze eens en realiseer je, ook als je hulpverlener bent: hoe goed bedoeld ook: je betreedt kwetsbaar gebied.

    • Gelukkig kun je je vader niet missen als je hem niet hebt gekend.
    • Iedereen heeft weleens wat.
    • Ouders die gescheiden zijn, da’s toch veel erger?
    • Dat kan toch niet de enige oorzaak zijn?
    • Verlaat Verdriet – nee, nooit van gehoord.
    • Kom op, kijk eens vooruit!
    • We gaan het nu niet meer hebben over iemand die al zo lang dood is.
    • Je idealiseert je moeder/je vader.
    • Als je weet waar het vandaan komt, kun je het ook oplossen.
    • Je leeft NU hoor.
    • Gelukkig is er tegenwoordig veel meer aandacht voor de kinderen.
    • Zit je daar nou nog mee?

    Mijn leven verloren

    ‘Cara vita che mi sei andata perduta, con te avrei fatto faville se solo tu non fosti andate perduta.’ *

    Een andere pijnlijke bijwerking van het tekort aan kennis zijn de misdiagnoses die Verlaat Verdriet-ers krijgen. Misdiagnoses die het leven van Verlaat Verdriet-ers tot een hel kunnen maken. Een bekend voorbeeld daarvan is de Italiaanse dichteres Almelia Rosselli, 1930-1996, 7 jaar toen ze haar vader verloor, 18 jaar toen ze haar moeder verloor. Overleden in 1996, door zelfdoding. Een leven lang ging ze gebukt onder zware depressies en de diagnoses Paranoïde Schizofrenie en Parkinson. Diagnoses die ze altijd heeft bestreden als onjuiste diagnoses. In 1996 maakte ze een einde aan haar leven – evenals de door haar bewonderde schrijfsters Virginia Woolf (1882-1941, 13 jaar toen ze haar moeder verloor) en Sylvia Plath (1932-1963, 8 jaar toen ze haar vader verloor).

    * ‘Mijn allerliefste leven dat voor mij verloren is gegaan, wat zou ik hebben gestraald als je maar niet verloren was gegaan.’
    Almelia Rosselli, dichteres en musicienne

    Lees meer

    Kenniscentrum Verlaat Verdriet

    Boeken van Titia Liese

    © Kenniscentrum Verlaat Verdriet, 2025

    #verlaatverdriet #verlaterouw #kenniscentrumverlaatverdriet  #teruggaanomverdertekunnen #handreikingenbijverlaatverdriet #tipsvoorverlaterouw #kwetsbaargebied