• | | |

    Niet durven, toch doen

    Niet durven, toch doen is de titel van een boek dat een van de deelnemers aan de basisworkshop Verlaat Verdriet vorige week uit mijn boekenkast viste.
    ‘Kijk’, zei ze, ‘Dat is precies zoals het voor mij voelt. Ik durfde niet. Maar ik ben toch gekomen. En ik ben gebleven. Ik ben erbij gebleven en heb de hele workshop ervaren. Wat ben ik blij dat ik gekomen ben.’

    Vakantie

    Adviezen en technieken om angst en besluiteloosheid om te buigen in kracht en actie’ is de subtitel van dit boek.
    Gisteren bedacht ik ineens: er zijn vast Verlaat Verdriet-ers die een vakantie hadden gepland. Die hun vakantieplannen door corona de mist in zien gaan. Misschien overkomt dat jou. Vakantie. Je zou weggaan. En je kunt niet weg.

    Workshop Verlaat Verdriet

    Het allerlaatste wat je in je vakantie zou willen gaan doen is een workshop Verlaat Verdriet. En toch heb ik in augustus a.s. een extra datum voor de workshop gepland. Misschien wel speciaal voor jou.

    De reis van je leven

    Je bent van harte welkom voor deze bijzondere reis van je leven. De workshop Verlaat Verdriet.
    Niet durven.
    Toch doen.

    Workshop Verlaat Verdriet

    Extra datum: 6, 7 en 8 augustus 2020
    Lees wat de workshop Verlaat Verdriet jou kan bieden.
    Of neem telefonisch contact op met Titia Liese als je meer wilt weten: 0341 – 260 289 / 06-53 76 58 43.

    Boek

    Jaar van uitgave: 2009
    ISBN: 9789043900966 (tweede hands verkrijgbaar).

  • | | |

    Hartenwens: afsluiting van BeeldTaal delen in tijden van corona

    Hartenwens

    Wat is goed voor mij? Veel Verlaat Verdriet-ers weten het niet. Ze hebben geen idee: wat is goed voor mij? Ze weten feilloos wat goed is voor een ander. Wat andere mensen nodig hebben. Hoe ze voor andere mensen kunnen zorgen. Maar voor zichzelf? Daarom deze vraag aan jou. Verlaat Verdriet-er: wat is jouw Hartenwens?

    Met Hartenwens sluit ik de gratis BeeldTaal-afleveringen af.
    Het is mijn Hartenwens dat je – op welke manier dan ook – plezier hebt gehad van dit gratis abonnement op BeeldTaal delen in tijden van corona.

    Onder deskundige begeleiding

    Mogelijk heb je als abonnée vooral gemerkt dat je bedoelingen goed waren, maar dat het leven van alledag steeds weer je aandacht opslokte. Dat je minder met BeeldTaal hebt gedaan dan je je had voorgenomen. Of misschien wel helemaal niets. Misschien ben je tot de ontdekking gekomen dat het beter is er werkelijk tijd voor uit te trekken. Dat het fijner is om samen met ervaringsgenoten – en onder deskundige begeleiding van Titia Liese – aan het BeeldTaal-(schrijf)werk te gaan.

    Nieuwgierig naar BeeldTaal

    Of je bent nieuwsgierig geworden naar BeeldTaal.
    Wat is BeeldTaal?
    Is BeeldTaal iets voor mij?
    Kan BeeldTaal mij helpen?
    Wat kan ik doen?
    Wanneer kan ik iets met BeeldTaal doen?
    Waar kan ik iets met BeeldTaal doen?

    Mogelijkheden

    De weg van liefde

    BeeldTaal in Italië
    9-15 mei 2021

    WindMee

    BeeldTaal op Terschelling
    2-6 november 2020

    ReCreëren

    BeeldTaal op de Veluwe
    Eens per maand 1 of 2 dagen in een weekend.
    Binnenkort meer informatie over inhoud en data.

    Informatie

    Wil je meer weten over BeeldTaal en wat BeeldTaal voor jou kan betekenen?
    Stuur een mailtje naar BeeldTaal@verlaatverdriet.nu

  • | |

    Interview met Liesbeth Rasker in NRC

    Rouwenden vormen een club

    Vanochtend ontving ik een interview met Liesbeth Rasker. NRC, 14 mei 2020. Interviewer: Rinskje Koelewijn.
    Ik geeft dit interview graag aan je door.

    Liesbeth Rasker (31), schrijver en reisblogger, maakte een podcast over rouwen. Ze leerde over ‘schoon’ en ‘vuil’ verdriet. „Rouwenden horen bij een club.”

    ……………. Toen de moeder van Liesbeth Rasker darmkanker kreeg en wist dat ze zou sterven, vroeg ze haar beste vriendin om na haar dood een oogje te houden op haar kinderen. Twee dochtertjes, 5 en 10 jaar oud. Die vriendin, schrijfster Renate Dorrestein, kwam voortaan elke woensdag bij de meisjes en hun vader op bezoek. „We aten met elkaar, daarna lieten zij en ik de hond uit. Dat was óns moment. Zij was mijn neptante, ik haar nepnicht.” Twintig jaar deelden ze elkaars levens, maar toen kreeg Renate Dorrestein slokdarmkanker. Ze overleed in mei 2018, 64 jaar oud. Liesbeth Rasker (31): „Met haar ging mijn moeder nóg een keer dood”………………….

    Aan de keukentafel

    ………… Nu weet ze: álles wat ze toen voelde, viel onder het hoofdstuk rouw. En ook dat dit „zware, zwarte gevoel” in één klap verdween – ineens kon ze weer écht lachen – bleek volkomen normaal. Ze weet dat, omdat ze inmiddels het plan heeft uitgevoerd dat ze bedacht in die zomer van verdriet. „Ik zocht verhalen over wat rouw, of grief, of loss nou eigenlijk is. Maar waar ik behoefte aan had, bestond nog niet.” Ze heeft een podcastserie gemaakt, Dag voor Dag: zes gesprekken, van elk iets meer dan een uur, met mensen die gerouwd hebben. Ze spreekt, aan de keukentafel, twee vriendinnen van haar moeder, die naast hun vriendin ook hun man, een familielid of hun moeder verloren. Ze praat met leeftijdgenoten die een vader, of een vader én moeder missen. En ten slotte spreekt ze haar vader, 75 jaar, die nog elke dag een kaarsje brandt bij een portret van haar moeder………….

    ……………O ja, zegt ze met een lange uithaal. „Dat is to-taal anders. Een kind dat zijn moeder verliest… Dat gemis is onoplosbaar, dat wordt deel van je identiteit. Het zit verankerd in alle hoeken van wie ik ben, het leeft in me.” Hoe dan? „Ik ben altijd op mezelf geweest, een einzelgänger, ook toen mijn moeder nog leefde. Dat is wel versterkt. Uitvergroot.” Als zij het over rouw heeft, dan bedoelt ze de rouw om Renate. „Haar mis ik. Meer, of anders, dan ik mijn moeder mis. Renate kénde ik. Mijn moeder heb ik nooit echt leren kennen. Renate was degene die het meeste over haar wist te vertellen, dat mis ik ook………………

    Interview

    Lees dit interview in NRC

  • | | |

    Uw leven is al zo versnipperd

    ‘Uw leven is al zo versnipperd.’ antwoordt de huisarts. Ik bedank haar omdat ze even opbelde om te zeggen dat ze wat later zou komen voor de medische handeling die ze thuis bij mijn partner uit zou gaan voeren.
    Deze huisarts verloor haar man. Ze spreekt uit ervaring. Even voel ik heel diep hoe goed deze kennis uit ervaring mij doet. In deze ene zin voel ik me gezien. Erkend.

    Intensief

    ‘Is het niet heel erg zwaar?’ wordt me geregeld gevraagd. Sinds begin november 2019 ben ik mantelzorger voor mijn terminaal zieke (LAT)partner. Zelf ervaar ik het niet als zwaar. Wel als intensief. Maar wat gebeurt er dan als ik van tijd tot tijd ontplof?

    Gefragmenteerd

    Ineens dringt het helemaal tot me door. Veel Verlaat Verdriet-ers – ook ik vroeger – ervaren hun leven na het vroege verlies van hun ouder(s) als gefragmenteerd. Versnipperd. In duizend stukjes uiteen gevallen. Dat kan je (levenlange) angst bezorgen. Angst om in een peilloos diep gat te vallen. Overlevingspatronen moeten deze angst(en) onder controle houden. Je leven voelt als zwaar. Heel zwaar.

    Antwoord

    Het antwoord van de huisarts doet me in de volgende dagen een aantal dingen beseffen:

    • de bijzondere waarde van kennis uit ervaring;
    • zelf heb ik mijn leven vergaand geheeld – vandaar dat ik de zorg voor mijn partner ervaar als intensief, niet als zwaar;
    • aan de randen van deze zorg treedt soms toch een oude reactie op. Dan ontplof ik op een manier die niet in verhouding staat tot de aanleiding. Ik wil naar huis. Naar mijn eigen huis. En wel onmiddellijk.

    Geleerd

    Weer wat geleerd over

    • kennis uit ervaring;
    • Verlaat Verdriet;
    • Verlaat Verdriet-ers;
    • mezelf;
    • me gezien voelen;
    • het gefragmenteerde bestaan van Verlaat Verdriet-ers (inclusief mijzelf);
    • kwetsbaarheid;
    • de kracht van helen.