• | | | |

    Maxine Harris: De taal van het verlies

    Een verlies voor altijd

    Recent stond ik stil met een Verlaat Verdriet-er bij tekst uit het bekende boek van Maxine Harris: Een verlies voor altijd. De levenslange invloed van de vroege dood van een ouder.
    Indertijd, toen ik het boek las, voelde ik de erkenning van de impact van het vroege verlies van een ouder in mijn hele lijf. Graag deel ik deze tekst op deze plaats met je.

    De taal van het verlies

    Probeert u zich eens voor te stellen dat u samen met alle mensen die u kent in één grote ruimte staat. Om u heen staan niet alleen uw familieleden, vrienden en bekenden. Maar ook al die mensen die ervoor zorgen dat uw leven soepeltjes draait. Zoals uw tandarts. De postbode. De man uit de garage die uw auto altijd repareert. Kortom, iedereen met wie u ook maar iets te maken hebt.

    Stelt u zich voor dat van al die mensen de helft in één klap dood neervalt en voor altijd verdwijnt. U bent zo overdonderd door de enormiteit van het verlies dat de ware betekenis nauwelijks tot u doordringt. In uw paniek richt u zich op een onbelangrijk detail, zoals wie u morgen naar school zal brengen, terwijl u volkomen voorbijgaat aan het feit dat uw zoon en uw beste vriend dood naast u liggen.

    Verbijstering en eenzaamheid

    Stelt u zich nu eens voor dat u samen met twee vrienden een trektocht maakt door een onbekend bergachtig terrein. Naast u loopt een ervaren klimmer als gids. Iemand die de bergen goed kent. En, minstens even belangrijk, iemand die weet wat het betekent om aan zo’n avontuur te beginnen. U bent zenuwachtig, maar vindt het tegelijkertijd fantastisch. Uw vrienden en u voelen zich veilig. Want de gids is op de hoogte van alle technische aspecten van de onderneming. Hij beseft terdege wat zo’n tocht voor ieder van u betekent. U bent bezig een bocht om te gaan op een bijzonder, lastig stuk van de berg en plotseling verdwijnt de gids. Dan kijkt U uw vrienden aan. Maar er is niemand om u te helpen op dit uiterst lastige traject. U wordt overweldigd door een gevoel van complete verbijstering en eenzaamheid. 

    Helen door schrijven

    • Herken je wat Maxine Harris in deze twee alinea’s beschrijft?
    • Wat doet het lezen van deze alinea’s met jou?
    • Welke gevoelens roept het lezen van deze alinea’s op bij jou?
    • Welke van de beide alinea’s spreekt jou het meeste aan?
    • Beschrijf in jouw eigen woorden de alinea die jou het minste aanspreekt.
    • Beschrijf in jouw eigen woorden de alinea die jou het meeste aanspreekt.

    Lees meer

    Boeken van Titia Liese over Verlaat Verdriet en verlate rouw

  • | |

    Een nachtelijke ervaring met adrenaline

    Vorige week plaatste ik een bericht op de besloten Verlaat Verdriet-Facebook groep. Sinds dat bericht over adrenaline heb ik een aantal reacties gekregen van Verlaat Verdriet-ers die precies herkennen wat ik beschrijf. Het bericht stond tot nu toe alleen op de besloten groep. Gezien de reacties die ik krijg plaats ik het bericht nu ruimer. Dus in mijn blog, en in mijn open Verlaat Verdriet FB-sites. Mogelijk brengt mijn ervaring ook jou iets waarmee je weer verder kunt.  

    Ervaring

    Graag wil ik een ervaring delen die ik vorige week had. Ik probeer altijd nog beter, nog preciezer te begrijpen waar Verlaat Verdriet en verlate rouw over gaan. En daar nog preciezer passende woorden voor te vinden. 

    Adrenaline

    Vorige week in de nacht had ik een stevige aanvaring met iemand in mijn buurt. Op zich was de aanleiding helemaal niet zo groot, maar wat er gebeurde viel bij mij helemaal verkeerd. Ik was woedend. In slaap vallen lukte niet (meer). Erger nog: slapen lukte helemaal niet meer. Stik – ik zit vol met adrenaline, bedacht ik.

    Niet slapen

    Ik lig wel vaker wakker ’s nachts. Maar omdat ik over het algemeen niet vroeg op m’n werk hoef te zijn vind ik een nachtje met weinig of geen slaap meestal niet zo erg.
    Eerste realisatie in die nacht: als er zoveel adrenaline/cortisol in mijn lijf zit (aangenomen dat dat het was!) vind ik het wel heel erg onaangenaam om de slaap niet te kunnen vatten (wat het natuurlijk nog moeilijker maakt om in slaap te vallen). Er zit dus kennelijk een verschil in niet slapen en niet slapen, bedacht ik. 

    De volgende dag

    De volgende dag gebeurde het volgende. Ik kreeg mezelf niet in beweging de volgende ochtend. Logisch, als je niet hebt geslapen, bedacht ik. Toen ik eindelijk rond 10 uur m’n bed uitkwam kon ik nog niks. Ik liep als een zombie door m’n huis. Begon hier aan. Begon daar aan. Maar liet het steeds weer vallen. Ik zat voornamelijk in de kamer, liep wat rondjes door m’n huis, en deed verder weinig tot niks. Uren lang. In de loop van de dag voelde ik wat beweging in me komen. Ik kan toch gewoon een wasje doen? M’n wasje ophangen? Een boodschap doen? Eten koken? Dat lukte wel.

    Zichtbaar

    Maar andere dingen die op mijn agenda stonden bleven liggen. Bellen. Mensen spreken. Afspraken maken. Het lukte me niet die te doen. Dat ik niet kan uitreiken als ik me zo gevangen voel in mijn lijf: daarvan was ik me al sinds lang bewust. Maar ineens realiseerde ik me: wat ik niet kan in zo’n geval is iets doen waarmee ik zichtbaar word
  • | | |

    Mensen zonder uitstraling: Jente Posthuma

    Jente Posthuma: Mensen zonder uitstraling

    Wat gebeurt er in het leven van een meisje van 13 als haar moeder overlijdt na een lange tijd van ziekte en aftakeling.
    Wat gebeurt er met je als je moeder een schimmige carrière als actrice had. Een moeder die haar dochter altijd voorhield dat mensen zonder uitstraling nog erger zijn dan lelijke mensen.
    Een vader die directeur is van een psychiatrische inrichting. Een man die als professional wist wat hem te doen stond met patiënten, maar die er als (huis)man niet zoveel van maakt. Laat staan als vader en beschermer van een stuurloze dochter zonder moeder.

    Wat gebeurt er in het leven van een jonge vrouw die op haar 30e als een stuurloos wrak, zonder kant of wal te raken, ronddobbert in haar leven. Wetend dat mensen zonder uitstraling nog erger zijn dan lelijke mensen. Maar die geen idee heeft hoe je dat dan wel moet doen: een vrouw te zijn met uitstraling. Moeder te zijn voor haar zoontje. Partner te zijn van een merkwaardige man. Dochter te zijn van een vader die inmiddels de opa is geworden van haar kind.

    Herkenbare thema’s

    Goed geschreven boek dat je meeneemt naar tal van herkenbare thema’s uit het leven van een 30-jarige dochter die als 13-jarige haar moeder verloor.

    Lees meer

  • | | |

    Wat mij raakt: Rainer Maria Rilke

    Bij het klaarmaken van de mappen voor de Verlaat Verdriet-workshop van komende dagen print ik ook weer het gedicht van Rainer Maria Rilke: Wat mij raakt. Elke keer weer raakt zijn gedicht me. Zo ook nu. Ineens zie ik ook de foto voor me van de regenboog die ik vorig jaar een paar dagen na De weg van liefde maakte vanaf het terras van het gele huis in Codiponte. De inhoud van het gedicht. De bijzondere week van De weg van liefde 2023. De regenboog. Het valt allemaal samen in me. Dat wil ik graag met jullie delen.

    Wat mij raakt (Was mir bewegt)

    Men moet de dingen aan de eigen, stille,
    ongestoorde ontwikkeling over laten,
    die diep van binnen komt
    en die zich door niets laat haasten of versnellen;
    eerst volledig rijpen – en daarna baren…

    Rijpen zoals een boom die zijn sapstroom niet stuwt
    en die rustig in de lentestormen staat,
    zonder angst, dat er straks geen  zomer kan komen.

    Die zomer komt toch!
    Maar hij komt alleen bij de geduldigen
    die leven alsof de eeuwigheid voor hen ligt
    zo zorgeloos stil en wijds…

     Men moet geduld hebben
    voor de onopgeloste zaken in ons hart
    en proberen de vragen zelf lief te hebben,
    als gesloten kamers,
    en als boeken die in een zeer vreemde taal
    geschreven zijn.

    Het komt er op aan alles te leven.

    Als je de vragen leeft,
    dan leef je misschien langzaam maar zeker
    zonder het te merken op een goede dag
    het antwoord in.

    Rainer Maria Rilke
    1875-1926

    De weg van liefde 2024

    Binnenkort informatie over De weg van liefde oktober 2024. De eerste aanmeldingen zijn al binnen. Er zijn nog een paar plaatsen beschikbaar. Meld je alvast aan als je voornemens bent deel te nemen aan De weg van liefde 2024.

    Ervaringen met De weg van liefde 2023