• | | |

    Interview met Khalid Kasem in Volkskrant Magazine

    DoorTitia Liese

    In Volkskrant Magazine van zaterdag 3 september 2022 staat een interview met talkshow-presentator/advocaat Khalid Kasem. Kasem’s moeder overleed in 1987 aan een leveraandoening.

    ‘Hoe ging je als 9-jarige om met haar dood?

    Rationeel. Het was zo, het was een feit, en ik ging door. Ik voelde het gemis, want mijn moeder was altijd thuis en ik sliep als jongste nog vaak bij haar in bed. Ik zag in de ogen van anderen de meewarige blikken als ze naar me keken. Dan liep ik met mijn zussen door het winkelcentrum en kreeg ik van een kennis een aai over mijn bol, en dan zag ik die blik. Maar ik heb mezelf nooit zielig gevonden, echt nooit. De wereld is hard, je moet je leven zelf vormgeven. Dat is wat ik heb geleerd van haar dood. Ik koos ervoor om niet in een hoekje te gaan zitten huilen.’

    Je hebt zelf als mental coach lesgegeven aan de hand van filmfragmenten. Wat heb je zelf geleerd over het leven door te kijken naar films?

    ‘Ik keek films om te zien hoe personages omgaan met tegenslagen. Zo heb ik mezelf er vaak van kunnen overtuigen dat er licht was aan het einde van de tunnel. Eigenlijk is elk verhaal over ontwikkeling hetzelfde: het gaat om learning, earning, burning, returning. Dat pikte ik op uit het boek The hero with a thousand faces, van literatuurwetenschapper Joseph Campbell. Daarin beschrijft hij dat de hoofdpersoon in heldenverhalen steevast een reis doorloopt, een avontuur aangaat buiten zijn comfortzone, iets onderneemt in een nieuwe onzekere wereld. Je leert iets, je past het toe, het toepassen valt tegen, maar uiteindelijk volgt de voldoening.’ 

    Lees meer

    • Volkskrant Magazine 3 september 2022
    • In zijn blogs op zijn website Späte Trauer schrijft Bert Pekelder regelmatig over hetzelfde boek: The hero with the thousand faces.

     

     

     

  • | | |

    Kasteelvrouw in Italië

    DoorTitia Liese

    Kasteelvrouw

    ‘Je bent dus nu een kasteelvrouw’ zegt Maartje met een smakelijk lachje.
    We staan op ‘ons’ pleintje in Codiponte. Maartje. Carin. En ik. ‘Dit deel van Codiponte heet Castello.’ Het is het oudste deel van het dorp. Letterlijk op – en onder – de vleugels van de ruïne van wat ooit een groot en machtig Middeleeuws kasteel is geweest. ‘Nog altijd is de tweedeling in het dorp zichtbaar en ervaarbaar. Boven, in Castello, woonden de mensen met macht. Met aanzien. De ‘meesters.’ De mensen zonder macht, zonder aanzien, leefden beneden in het dorp. De ‘dienenden’ vertelt Maartje verder.

    Appeltjesfeest

    ‘Bij dorpsfeesten, zoals bijvoorbeeld bij het Appeltjesfeest in de eerste week van september, is deze tweedeling nog altijd aanwezig. Deze twee groepen, de mensen van ‘boven’ en de mensen van ‘beneden’, mengen zich op deze feestavonden niet.’

    Ik zie het zo voor me. Traditionele Nederlandse verjaardagsfeesten. De vrouwen samen aan de ene kant van de kamer. De mannen samen aan de andere kant van de kamer. Zo gaat dat anno 2022 in veel gevallen in Nederland nog steeds. En zo gaat dat anno 2022 in Codiponte ook nog steeds.

    ‘Je bent dus nu kasteelvrouw.’ hoor ik Maartje dus zeggen. ‘Een vrouw met aanzien. Een vrouw van ‘boven’.’
    Nou: deze ‘kasteelvrouw’ heeft in haar hele leven nooit bedacht dat ze ooit in haar leven ‘kasteelvrouw’ zou zijn in Italië. Maar als het dan toch zo is, dan ga ik er maar voluit van genieten.
    Mijn eerste Appeltjesfeest moet ik nog mee gaan maken. Wat mij betreft zal dat zeker niet plaats gaan vinden vóór september 2023. Maar dan zal ik gaan zien – en beleven – wat mijn plaats is. Daar. In Italië. In Codiponte.
    Kasteelvrouw.
    Of misschien toch niet.

  • | | |

    Kasteelvrouw in Italië

    DoorTitia Liese

    Kasteelvrouw

    ‘Je bent dus nu een kasteelvrouw’ zegt Maartje met een smakelijk lachje.
    We staan op ‘ons’ pleintje in Codiponte. Maartje. Carin. En ik. ‘Dit deel van Codiponte heet Castello.’ Het is het oudste deel van het dorp. Letterlijk op – en onder – de vleugels van de ruïne van wat ooit een groot en machtig Middeleeuws kasteel is geweest. ‘Nog altijd is de tweedeling in het dorp zichtbaar en ervaarbaar. Boven, in Castello, woonden de mensen met macht. Met aanzien. De ‘meesters.’ De mensen zonder macht, zonder aanzien, leefden beneden in het dorp. De ‘dienenden’ vertelt Maartje verder.

    Appeltjesfeest

    ‘Bij dorpsfeesten, zoals bijvoorbeeld bij het Appeltjesfeest in de eerste week van september, is deze tweedeling nog altijd aanwezig. Deze twee groepen, de mensen van ‘boven’ en de mensen van ‘beneden’, mengen zich op deze feestavonden niet.’

    Ik zie het zo voor me. Traditionele Nederlandse verjaardagsfeesten. De vrouwen samen aan de ene kant van de kamer. De mannen samen aan de andere kant van de kamer. Zo gaat dat anno 2022 in veel gevallen in Nederland nog steeds. En zo gaat dat anno 2022 in Codiponte ook nog steeds.

    ‘Je bent dus nu kasteelvrouw.’ hoor ik Maartje dus zeggen. ‘Een vrouw met aanzien. Een vrouw van ‘boven’.’
    Nou: deze ‘kasteelvrouw’ heeft in haar hele leven nooit bedacht dat ze ooit in haar leven ‘kasteelvrouw’ zou zijn in Italië. Maar als het dan toch zo is, dan ga ik er maar voluit van genieten.
    Mijn eerste Appeltjesfeest moet ik nog mee gaan maken. Wat mij betreft zal dat zeker niet plaats gaan vinden vóór september 2023. Maar dan zal ik gaan zien – en beleven – wat mijn plaats is. Daar. In Italië. In Codiponte.
    Kasteelvrouw.
    Of misschien toch niet.

  • | | |

    Mijn invitatie aan Bessel van der Kolk

    DoorTitia Liese

    Feiten en verhalen

    Gisteravond zag ik u in Zomergasten. Kreeg ook een beetje mee van Nederlandse commotie rondom u en uw werk.

    Feit

    Mijn naam is Titia Liese. Als kind van 8 verloor ik mijn moeder door de dood.
    Feit – zullen we maar zeggen.

    Verhaal

    Rond mijn 40e, ik was werkzaam in het onderwijs, liep ik totaal vast. Niet geholpen door psychiater en psycholoog stelde ik mijn eigen timmerkistje samen om mijzelf te bevrijden uit de impasse waarin ik terecht was gekomen.
    Verhaal – zullen we maar zeggen.

    Ruptuur

    Al (ver)werkend raakte ik steeds meer gefascineerd door waar ik mee bezig was. Zou deze impasse alleen voor mij opgaan? Heel voorzichtig besloot ik dat wat ik leerde te delen met ervaringsgenoten. Stap na stap werd dit mijn werk.
    Ruptuur noemde ik het onomkeerbare verlies van een ouder door de dood. Verlaat Verdriet de gevolgen van jong ouderverlies op de langere termijn.

    Kijken, luisteren, denken

    Twintig jaar geleden besloot ik op te houden met lezen over verlies en rouw, maar te gaan luisteren naar de vele volwassenen met wie ik sprak. Volwassenen die allemaal voor hun 20e hun ouder(s) verloren door de dood. Niemand weet per slot van rekening beter dan wijzelf wat er met ons is gebeurd. Wat we hebben ervaren. Wat dat met ons heeft gedaan. Welke gevolgen dat voor ons had. En heeft – in ons leven als volwassene.

    In de loop van decennia intensief kijken, luisteren en denken ben ik tot conclusies gekomen die ik vandaag de dag in toenemende mate tegenkom in kennis rondom trauma.

    Verhalen

    Elk levensverhaal heeft z’n eigen vorm. Z’n eigen inhoud. Z’n eigen eigenaardigheden. Elk levensverhaal is anders. Maar alle verhalen die ik in deze ruim 25 jaar heb gehoord van talloos veel Verlaat Verdriet-ers gaan over eenzaamheid. Over innerlijke eenzaamheid.

    Feiten

    Geen twijfel mogelijk. Het verlies van je ouder(s) door de dood is een feit. Een vaststaand, bewijsbaar feit. Een onbetwistbaar feit, in welke vorm de dood zich ook heeft aangediend. Zelfs psychiaters en psychologen zullen het niet voor elkaar krijgen het feit van de dood van de ouder(s) te ontkennen.

    Invitatie

    Hoe mooi zou het zijn om trauma-onderzoek te doen aan de hand van onze ervaringen met het onomstotelijke feit van het onomkeerbare verlies van onze ouder(s). Zelf ben ik ervan overtuigd dat Verlaat Verdriet-ers met liefde hun medewerking zullen verlenen.

    DOEN?