• | | |

    Herkennen in de kenmerkende patronen bij Verlaat Verdriet

    DoorTitia Liese

    Herkennen in de kenmerkende patronen bij Verlaat Verdriet

    Als hulpverlener zul je, als je werkt met een Verlaat Verdriet-cliënt, over het algemeen werken met individuele Verlaat Verdriet-ers. Je ziet en hoort dan een cliënt in haar of zijn problematiek waarvoor jouw cliënt bij je is gekomen. In haar of zijn particuliere verhaal. Het zal dan niet altijd duidelijk zijn dat er bij Verlaat Verdriet sprake is van kenmerkende patronen die veel algemener voorkomen bij Verlaat Verdriet-ers dan alleen bij jouw cliënt. Kenmerkende patronen bij Verlaat Verdriet waar Verlaat Verdriet-ers zich over het algemeen in herkennen. Die Verlaat Verdriet-ers het gevoel geven: dit gaat over mij! Dit gaat helemaal over mij! Je Verlaat Verdriet-cliënt zal zich gemakkelijker openen als hij/zij zich erkend kan voelen als Verlaat Verdriet-er.

    Kenmerkende patronen

    Vanaf het allereerste begin van mijn Verlaat Verdriet-werk ben ik er door gefascineerd geweest. Altijd weer hoor ik Verlaat Verdriet-ers dezelfde dingen zeggen, meer dan toevallig vaak in exact dezelfde bewoordingen. Ongeacht waar de Verlaat Verdriet-ers vandaan komen. Welke leeftijd ze hadden toen ze hun ouder(s) verloren. Welke leeftijd ze nu hebben. Ongeacht de wijze waarop ze hun ouder(s) verloren. En ongeacht hun opleidingsniveau. Deze opvallende overeenkomende patronen heb ik Kenmerkende Patronen bij Verlaat Verdriet genoemd. Zeker: je kunt Verlaat Verdriet benaderen vanuit de – vele – verschillen die er ook zijn. Maar het is ook goed om je ervan bewust te zijn hoe belangrijk het is voor Verlaat Verdriet-ers – die zich vaak zo anders voelen dan andere mensen – zich deel te voelen van een groter geheel. De Kenmerkende Patronen bij Verlaat Verdriet deel ik graag met je. Ze zullen in je werk met Verlaat Verdriet-ers verhelderend werken. Zowel voor jouzelf als hulpverlener, als voor je Verlaat Verdriet-cliënt.

    Voorbeelden van Kenmerkende Patronen bij Verlaat Verdriet

    • Je altijd aanpassen;
    • Niet om kunnen gaan met grenzen;
    • Abrupt de verbinding verbreken;
    • Je vaak overvallen voelen door gevoelens van machteloosheid;
    • Een basaal gebrek aan zelfvertrouwen;
    • Weinig vertrouwen hebben in de toekomst;
    • Moeite hebben met ruimte innemen;
    • Altijd geven;
    • Moeite hebben met intimiteit;
    • Verliesangst;
    • Je anders voelen dan andere mensen.

    Lees meer over Kenmerkende Patronen bij Verlaat Verdriet

    Kernthema’s en Kenmerkende Patronen 

    Symposium voor hulpverleners

    Teruggaan om verder te kunnen, Verlaat Verdriet-symposium voor hulpverleners op zaterdag 5 april 2025. In dit symposium delen wij, Verlaat Verdriet-ervaringsdeskundigen onze kennis en kunde als het gaat om de gevolgen van jong ouderverlies op de langere termijn. We laten jou, als hulpverlener de complexiteit zien en ervaren van Verlaat Verdriet en verlate rouw. We laten je de rauwe binnenkant zien van Verlaat Verdriet en verlate rouw. Maar ook de schoonheid van ons proces. Wij, Verlaat Verdriet-ers, nemen je mee op de weg die wij gaan van overleven naar leven. We laten je zien wat ons heeft geholpen. En wat niet. Leer van ons! Meld je aan voor symposium Teruggaan om verder te kunnen op 5 april 2025. 

    Lezen

    Meer Kenmerkende patronen bij Verlaat Verdriet in het boek van Titia Liese: Teruggaan om verder te kunnen.
    Boek bestellen: Teruggaan om verder te kunnen

    Horen en zien

    Babette van Drunen: De erfenis van rouw 1 en De erfenis van rouw 2 

    #verlaatverdriet #verlaterouw #kenmerkendepatronenbijverlaatverdriet #symposiumvoorhulpverleners #teruggaanomverdertekunnen

    © Titia Liese 2025

  • | | | |

    Hoe lang ben je als Verlaat Verdriet-er slachtoffer?

    DoorTitia Liese

    Slachtoffer

    Steeds weer kom ik het tegen in mijn Verlaat Verdriet-praktijk. Verlaat Verdriet-ers die zo bang zijn het stempel ‘slachtoffer’ te krijgen dat ze er alles aan doen om de wereld te laten zien: Ik ben geen slachtoffer! NEE! Ik ben geen slachtoffer! Soms al een leven lang laten ze aan de buitenkant zien: ‘Ik ben geen slachtoffer!’, terwijl ze zich van binnen eigenlijk een stuurloos wrak voelen. Maar ze houden vol te laten zien: Ik ben geen slachtoffer! Ironisch genoeg zijn het vaak juist deze Verlaat Verdriet-ers die onder die stoere buitenkant wel degelijk slachtoffer zijn.

    Wat is slachtoffer in Verlaat Verdriet-verband

    Slachtoffer ben je als je wordt geconfronteerd met omstandigheden die groter zijn dan jij. Invloeden die jouw hele leven ingrijpend veranderen, maar waar jij geen invloed op hebt. Die gebeuren zonder dat jij dat kan voorkomen. Verlaat Verdriet-ers hebben dat aan den lijve ervaren. Je ouder overleed. Je hele leven veranderde. Jij kon niets doen om dat niet te laten gebeuren. Je stond machteloos tegenover de invloed die oneindig veel machtiger was dan jij. De dood.

    Machteloosheid

    Dat betekent dat je slachtoffer was. Slachtoffer van een invloed die jouw leven onomkeerbaar veranderde. Waar jij geen invloed op had. Op dat moment was je machteloos. Slachtoffer. In mijn visie is het van doorslaggevend belang te erkennen dat je slachtoffer was. Pas dan kun je onderzoeken wat dat voor jou heeft betekend. Wat dat nu nog voor je betekent. Je kunt pas veranderen als begrijpt waar die gevoelens van machteloosheid vandaan komen. Hoe ze jou parten spelen in een rouw- en veranderproces dat zoveel van je vraagt.

    Veranderkracht

    Een verlaat rouwproces is een ingrijpend proces van rouw en verandering. Een proces waarin je, vaker dan je lief zal zijn, overvallen kunt worden door gevoelens van machteloosheid. Gevoelens die jou verlammen. Oude gevoelens van machteloosheid, die jou ervan weerhouden verder te gaan. Een verlaat rouwproces is een proces waarin je ervaringen uit je jeugd onder ogen moet zien, voordat je de invloed die ze nu nog op je hebben kunt veranderen. Veranderen van gevoelens van machteloosheid naar gevoelens van veranderkracht. Je was slachtoffer. Maar je hoeft het niet te blijven.

    Erkennen

    Erkennen dat je slachtoffer was. Dat slachtoffer zijn betekent dat gevoelens van machteloosheid keer op keer op kunnen spelen in je proces. Gevoelens die jou keer op keer verhinderen te doen wat je te doen staat, zolang je ze niet herkent als oude gevoelens die als een duveltje uit een doosje op kunnen spelen als je ze het minst verwacht. Kies voor de moed om verder te gaan. Te onderzoeken wat onderzoek nodig heeft. Er zal een nieuwe wereld voor je opengaan. Je hebt een leven te winnen!

    Symposium Teruggaan om verder te kunnen

    Verlaat Verdriet-symposium Teruggaan om verder te kunnen neemt je als hulpverlener mee naar kennis en kunde uit ervaring. Kennis en kunde die ontwikkeld is door vele jaren werken met Verlaat Verdriet-ers in de praktijk. Uit een gedeelde ervaring: jong ouderverlies, en de invloed van jong ouderverlies op de langere termijn. Kennis en kunde die je nergens anders op kunt doen dan uit de bron. Die bron delen graag met je! Lees meer over symposium voor hulpverleners Teruggaan om verder te kunnen en meld je aan via Kenniscentrum Verlaat Verdriet. 

    Teruggaan om verder te kunnen

    Bestel het boek en geef de titel door aan je Verlaat Verdriet-cliënten.

    #verlaatverdriet #verlaterouw #kenniscentrumverlaatverdriet #teruggaanomverdertekunnen #symposiumvoorhulpverleners

  • | | | | |

    Verlaat Verdriet-ers, en suïcidegedachten

    DoorTitia Liese

    Verlaat Verdriet-ers, en suïcidegedachten

    ‘Wat een prachtig symposium hebben jullie georganiseerd.’ ‘Wat een mooie waardevolle dag met al die mooie waardevolle Verlaat Verdriet-ers samen.’ ‘JA!’ Ik ontvang de complimenten van verschillende kanten graag. Het is een hele mooie dag geweest, symposium Ontmoeting met Ap Dijksterhuis op zaterdag 2 maart 2024. Ook ik heb genoten van al die blije mensen, die genoten van deze samenkomst.
    En toch, ergens in mij, voel ik een klein, maar hardnekkig waarschuwingslampje. Uit mijn Verlaat Verdriet-werk weet ik vrij zeker dat tenminste driekwart van de Verlaat Verdriet-ers met wie ik heb gewerkt worstelen – of hebben geworsteld – met suïcidegedachten. Dat is veel. En het blijft bijna altijd onder de oppervlakte totdat……

    Delen van Verlaat Verdriet-kennis

    Op de vrijdagmiddag van de workshops deel ik altijd de Verlaat Verdriet-kennis die ik in de loop van de jaren heb ontwikkeld. De herkenning, en de erkenning, doet de deelnemers altijd zoveel goed.

    ……. op de vrijdagavond deel ik altijd het schema dat ik heb gemaakt over Ruptuur en Trauma. In dit schema laat ik zien hoe Verlaat Verdriet-ers gevoelig kunnen worden, bijvoorbeeld voor stress. Voor burn-out. Chronische vermoeidheid. Chronische pijnen. Voor angst- en paniekaanvallen. Voor depressie. Verslavingen. Dan komt ook suïcide-gedachten aan de orde. Soms wordt er meteen gereageerd. Soms wordt er vooral instemmend geknikt. Het wordt herkend, door minstens driekwart van de deelnemers.

    Suïcidegedachten

    De meeste Verlaat Verdriet-ers zijn niet actief suïcidaal. Maar ze kennen wel de leegte. Het gat in hun ziel. De innerlijke eenzaamheid. Het altijd aanwezige verlangen, zonder ooit goed te kunnen duiden waar dat verlangen over gaat. Ze kennen de intense, alleroverheersende vermoeidheid van een leven lang overleven. Het gevoel voor elke millimeter in hun leven geknokt te moeten hebben. Het simpelweg niet meer op te kunnen brengen. Deze Verlaat Verdriet-ers willen niet dood, ze weten niet hoe ze moeten leven. Ze verlangen naar rust. RUST. En sommige van hen willen naar hun overleden ouder.

    Dat is veel. Heel veel. Alleen al om dit gegeven hebben de gevolgen van jong ouderverlies op de langere termijn – Verlaat Verdriet dus – meer bekendheid nodig in de hulpverlening. Zouden in de hulpverlening alle bellen moeten rinkelen als het gaat om suïcidegedachten bij volwassenen die in hun jeugd hun ouder(s) hebben verloren door overlijden. Alle seinen op rood moeten staan. Of liever: alle seinen op groen!

    Symposium voor hulpverleners

    Hulpverleners: zet alle seinen op groen! Tijdens symposium Teruggaan om verder te kunnen delen wij, Verlaat Verdriet-ers, onze kennis en kunde uit ervaring met jullie. Geef groen licht voor het symposium. Kom! Op zaterdag 5 april 2025 in MFC De Roef in Harderwijk. Lees meer over symposium Teruggaan om verder te kunnen en meld je aan!

    Zien en horen

    Rouw kent geen tijd – Ruptuur en trauma

    Lezen

    Trauma en ruptuur 

  • | | | | |

    Uit je hoofd met je Gevoelswoordenboek

    DoorTitia Liese

    Uit je hoofd met je Gevoelswoordenboek

    ‘Wat heerlijk nu eens niet met m’n hoofd bezig te zijn.’
    ‘Een beetje tot mijn verbazing ging ik er helemaal in op.’
    ‘In m’n hoekje met m’n Gevoelswoordenboek.’
    ‘Al werkend met de kleuren kwamen de woorden vanzelf in me op.’
    ‘Ik kwam helemaal tot rust en het leverde me onverwachte nieuwe inzichten op.’

    Gevoelswoordenboek

    ‘Ik wil graag iets doen, maar ik weet niet goed wat.’ Dat kan je gebeuren in je verlate rouwproces. Mogelijk herken je dit. Je weet dat je voor een klus staat die veel van je inzet vraagt. Van je moed. Je doorzettingsvermogen. Van de discipline die je op moet brengen om het vol te houden. Je weet het: er moet iets gebeuren. Voor dit proces is het nodig dat je in beweging komt. Dat je gaat doen, in plaats van blijven denken dat je iets zou moeten doen. Speciaal voor deze situatie heeft Titia Liese – die als ervaringsgenoot maar al te goed weet hoe je jezelf in deze patstelling helemaal klem kunt zetten – Gevoelswoordenboek voor je samengesteld.

    Downloaden

    In Gevoelswoordenboek werk je in een kant-en-klaar concept. Je kunt Gevoelswoordenboek gratis downloaden van Kenniscentrum Verlaat Verdriet om ermee aan de slag te gaan. Niet meer uitstellen. Gewoon gaan doen.

    Aan het (verwerk)werk

    Op een speelse manier werken met kleuren is altijd inspirerend. Het nodigt jou als het ware uit om door te gaan. Voorbij de drempels die je altijd weer voor jezelf opwerpt. De drempels van twijfel. Van weerstand. Cynisme. Moedeloosheid. De gevoelswoorden vallen je vanzelf te binnen terwijl je aan het werk bent met de kleuren. Echt. Je zult zelf ervaren wat het je brengt als je in beweging komt.

    Elfjes

    Hoeveel Elfjes breng jij tot leven met de gevoelswoorden die bij je op zijn gekomen? * Een kleine waarschuwing: Elfjes kunnen verslavend werken. * * En een iets grotere disclaimer: Elfjes kunnen zomaar je hartsvriendinnen worden.

    Gevoelswoordenboek
    Inspirerend (verwerk)werk
    Woord en beeld
    Wat een mooi concept
    Veilig 

    Gratis downloaden

    Je kunt Gevoelswoordenboek gratis downloaden van website Kenniscentrum Verlaat Verdriet. 

    Symposium Teruggaan om verder te kunnen

    Verlaat Verdriet-symposium voor hulpverleners. Zaterdag 5 april 2025. Lees meer over symposium Teruggaan om verdere te kunnen op Kenniscentrum Verlaat Verdriet.

    Lezen

    Lees over Verlaat Verdriet en verlate rouw in het boek van Verlaat Verdriet-deskundige Titia Liese: Teruggaan om verder te kunnen.

    #verlaatverdriet #verlaterouw #kenniscentrumverlaatverdriet #verlaatverdrietsymposium #gevoelswoordenboek #verlaatverdrietinwoordenbeeld