• |

    Stille kracht Frans Klein

    DoorTitia Liese

    Stille Kracht

    ‘Ik heb trouwens nagedacht wat een goede kop voor dit artikel zou zijn en toen leek ‘Stille kracht’ me wel wat.
    In Volkskrant Magazine van 9 december 2017 een interview met Frans Klein, de hoogste baas van de publieke omroep (NPO).

    Frans Klein

    Frans Klein, Indische roots, geboren in 1965. Verloor plotseling zijn vader toen hij 9 was. De moeder van Frans – afkomstig uit Indië – bleef achter met 14 kinderen. Frans nam al vroeg een grote zorgtaak op zich.

    Verantwoordelijkheid

    ‘Kijk, ik was 9 toen mijn vader overleed en hoewel mijn oma een grote rol speelde, stond mijn moeder er alleen voor met tien zonen en vier dochters.
    Als ik het romantisch inkleur, weet ik zeker dat zij al snel dacht: die Frans is een pienter ventje, die kan me helpen. Ik deed al vroeg de administratie en ging inderdaad mee naar ouderavonden. Mijn moeder was een echte Indische vrouw, ze kon met haar charme veel voor elkaar krijgen. Ze sprak Nederlands, maar vroeg als het om keuzes ging toch of ik alles wilde vertalen. Dus al jong werd er een beroep gedaan op mijn verantwoordelijkheidsgevoel. Daardoor ontfermde ik me over mijn jongste broertjes en zusjes.
    Toen ik ging puberen was ik daar best verdrietig over.
    Ik heb een deel van het kind-zijn gemist.
    Dat gevoel kun je moeilijk uitleggen.’

    Vraag interviewer

    Bavo (de man van Frans Klein) denkt dat in de periode na het overlijden van je vader de basis is gelegd voor de rest van je leven.

    Antwoord Frans Klein

    ‘Ja, er komt ineens zo’n harde knip in je leven als je vader doodgaat. En dan ben je pas 9. Voor een deel achtervolgt dat je leven lang. Mijn onbevangenheid was ik meteen kwijt. Dat krijg je als je jong met de dood wordt geconfronteerd.

    Volkskrant Magazine

     

  • | | |

    Burgemeester, uw kinderen hebben u nodig

    DoorTitia Liese

    Uw kinderen hebben u nodig

    Ken je dat? Zo’n zin die ergens in je lijf ligt opgeslagen? Zo’n zin uit het verleden, die zich soms ineens weer aandient? Voor mij is dat bijvoorbeeld de vermaning ‘Burgemeester u moet meer thuis zijn. Uw kinderen hebben u nodig.’

    Verlaat Verdriet-werk

    Vorige week verbleef ik een week in mijn Terschellingse onderkomen. In deze week heb ik alle tijd besteed aan (zelf)onderzoek naar Meer dan 25 jaar Verlaat Verdriet-werk. Inmiddels ben ik namelijk al meer dan 25 jaar beroepsmatig bezig met Verlaat Verdriet.
    Tijd om te onderzoeken:
    Wat betekent mijn Verlaat Verdriet-werk voor Verlaat Verdriet-ers?
    Wat betekent mijn Verlaat Verdriet-werk voor mij?
    Wat heeft mijn Verlaat Verdriet-werk tot nu betekend?
    Wat betekent mijn Verlaat Verdriet-werk nu?
    Wat wil ik in de toekomst, nu ik mijn Verlaat Verdriet-werk onder wil gaan brengen in een samenhangend aanbod. Zowel voor Verlaat Verdriet-ers als voor hulpverleners: Practicum Verlaat Verdriet.

    Herinneringen

    Een week in alle rust op Terschelling met geweldig weer. Veel regen. Koud. Maar ook af en toe zon.
    Het kon niet beter voor mijn doel!
    Dan komen er herinneringen langs die lang weggezakt waren. Zo ook de vermaning ‘Burgemeester, u moet meer thuis zijn. Uw kinderen hebben u nodig’.

    Opvoeden

    Gedurende mijn jeugd was mijn vader burgemeester van een gemeente in Groningen. Mijn vader – eerder beroepspedagoog van z’n vak – was een vooruitstrevend man. Althans: hij was politiek een vooruitstrevend man. Waar het zijn opvattingen over het gezin betrof was hij een man van zijn eigen tijd en allerminst vooruitstrevend (hoewel: hij kon koken!). Opvoeden is de taak van de moeder. De vader brengt het geld binnen.
    Na de dood van mijn moeder hertrouwde mijn vader. Hij handelde naar zijn overtuiging: opvoeden is de taak van de moeder. Zelf stortte hij zich meer dan ooit op zijn werk. Met als gevolg dat hij weinig thuis was.

    Uw kinderen hebben u nodig

    In die tijd maakte een van de eerste vrouwelijke wethouders van Nederland deel uit van ‘zijn’ College van Burgemeester en Wethouders. Het was deze vrouwelijke wethouder die mijn vader op een dag vermanend toesprak: ‘Burgemeester, u moet meer thuis zijn. Uw kinderen hebben u nodig’.
    Ongetwijfeld heeft mijn vader mij deze vermaning nagelaten in alle geschreven documenten die ik dank zij hem heb. Wat hij met deze vermaning heeft gedaan?
    Ik kan mij niet een vader herinneren die plotseling meer thuis was. Ik weet het dus niet. En ik kan het hem niet meer vragen.

    Doen

    Al schrijvend aan deze blog realiseer ik me dat ik jou als Verlaat Verdriet-er, vanuit mijn eigen ervaring, wil meegeven: als je nog in de gelegenheid bent je overgebleven ouder te vragen naar die tijd, overwin dan je schroom, je weerstand en je angst.
    Er komt een tijd waarop je niets meer aan je overgebleven ouder kunt vragen.

    Afbeelding

    Burgemeester Dikkerdak
    Tm Poes / Marten Toonder

  • | |

    Ik kan altijd een lichtje maken

    DoorTitia Liese

    Een lichtje maken

    ‘Ik kan altijd een lichtje maken’. Een aantal dagen geleden sprak ik aan de telefoon iemand die meer wilde weten over de jaartraining De kunst van het verbinden.

    Ze vraagt of er nog plaats is in de jaartraining De kunst van het verbinden (de jaartraining start op 9 december a.s. en is volgeboekt). ‘Ik heb al wel het een en ander gedaan’, vertelt ze, ‘Maar ik voel dat het eigenlijk tijd is om er weer aandacht aan te besteden. Ik heb je Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek erbij genomen en werd weer geraakt door jouw eigen ervaringsverhaal ‘Ik kan altijd een lichtje maken’.

    Bijzondere ervaring

    Voor mij is het elke keer weer een bijzondere ervaring als iemand me vertelt zoveel te hebben aan iets uit mijn Verlaat Verdriet-aanbod.
    Aan een basisworkshop.
    Aan de jaartraining De kunst van het verbinden.
    Aan Heel je leven.
    Of aan een van mijn boeken.

    Wintertijd

    Dan komt vaak, zoals nu ook gebeurde, een herinnering terug uit de tijd waarin ik zelf nog zo zoekend was naar wat goed was voor mij.
    Het verhaal over de lichtjes komt uit een tijd dat ik weer lange tijd achter elkaar gedeprimeerd was. In die tijd zag ik bij iemand een trosje ‘kerstboom’lichtjes voor het raam hangen. ‘Dat kan ik ook doen’ bedacht ik. ‘Ik hang een trosje ‘kerstboom’lichtjes voor m’n raam.’
    Op elke lange, grauwe, natte (winter)dag die maar niet over lijkt te gaan steek ik de lichtjes aan. Erbij bedenkend: ‘Ik kan altijd een lichtje maken’.     Ieder jaar als de wintertijd ingaat (behalve dit jaar. Dit jaar bleef het er tot vandaag bij) hang ik de lichtjes op. Ze blijven hangen tot de zomertijd weer ingaat.

    Lichtheid en plezier

    Mooi om herinnerd te worden aan mijn eigen advies door degene die ik aan de telefoon had. Want ja: het heeft me indertijd echt geholpen steeds weer te denken: ‘Ik kan altijd een lichtje maken.’
    Depressief of gedeprimeerd ben ik al jaren niet meer, maar de lichtjes brengen me nog altijd lichtheid en plezier.
    Dus ja: vanaf vanmiddag hangen de lichtjes weer voor m’n raam. Alsof ze nooit zijn weggeweest. Bij het ophangen dacht ik gewoontegetrouw: ‘Ik kan altijd een lichtje maken.’

     

  • | |

    Hartelijk welkom in de wereld van mensen die jong hun ouder(s) verloren

    DoorTitia Liese

    Hartelijk

    Stephanie schreef een prachtige tekst naar aanleiding van een foto uit de serie BEELD TAAL. Een foto die ik haar kort geleden mailde, met de titel HARTELIJK.

    Toestemming

    Ik vroeg Stephanie toestemming om haar prachtige tekst met jullie te delen. Ze gaf graag haar toestemming.
    Hieronder de tekst die Stephanie schreef naar aanleiding van de bijgevoegde foto, en de titel HARTELIJK.

    Hartelijk

    Welkom!
    Hartelijk welkom in de wereld van mensen die jong hun ouder(s) is verloren: ‘Verlaat Verdriet’.
    Hartelijk welkom in de wereld van bijzondere mensen, die zich soms zo anders dan andere mensen voelen.
    Hartelijk welkom in de wereld waar mensen zich zo vaak onbegrepen voelen.
    Hartelijk welkom in de wereld waar veel kennis is.Hartelijk welkom, treed binnen, open uw ogen en luister.

    Luister aandachtig en zie onze kracht. Luister naar ons verhaal en neem ons serieus.
    Plaats ons niet in hokjes, maar zie wat ons is overkomen.
    Zie ons doorzettingsvermogen en onze creativiteit om in deze wereld te overleven na het op jonge leeftijd verliezen van onze ouder(s).
    Zie hoe wij ons staande hebben gehouden. Hoe we abrupt volwassen werden. Hoe wij de wereld om ons heen zelf moesten ontdekken, zonder aan de hand mee genomen te worden.
    Zie onze prestatie(s) en geef ons dat compliment, ook al kunnen we dat moeilijk incasseren.
    (Probeer te) Begrijp(en) dat wij moeite hebben om ruimte in te nemen.
    Om hulp te vragen.
    En moeilijk afscheid kunnen nemen.
    We worden – alleen maar – gehinderd door verliesangsten uit het verleden.
    We zijn bang voor verandering door de ervaring van het op jonge leeftijd verliezen van onze ouder(s). Dan is het toch niet zo vreemd dat we abrupt de verbinding kunnen verbreken en een muurtje om ons heen bouwen. 

    Zie en luister hoe onze stoere en zelfstandige buitenkant er van binnen uitziet.
    Zie dat wij voortdurend leven met een vals alarm. Dat chronisch waakzaam zijn en je steeds weer aanpassen zo vermoeiend is. Dat we door het ons steeds weer aan te passen, altijd te geven en altijd te zorgen voor anderen onze eigen lat steeds hoger zijn gaan leggen.

    Snap dat we alles onder controle proberen te houden. Uit ervaring weten we dat het kan zo afgelopen zijn.

    Help ons onze échte kwaliteiten te ontdekken en zelfvertrouwen terug te winnen.

    Help ons weer vertrouwen te krijgen in de toekomst.
    Onze angsten te overwinnen.
    Weer te genieten van het leven.