• | | | | | | | | | | |

    Verlaat Verdriet en geen kinderen hebben

    DoorTitia Liese

     

     

     

     

     

     

     

    Eén van de, nog altijd sterk onderbelichte, gevolgen van jong ouderverlies is het feit dat een aanzienlijk aantal Verlaat Verdriet-ers het niet aandurft zelf moeder/vader te worden. 

    Niet alleen leveren deze Verlaat Verdriet-ers een vaak jarenlange innerlijke strijd met zichzelf, ook het niet hebben van kinderen is en blijft voor veel van hen een pijnlijk en verdrietig gevolg van het vroege verlies van hun ouder.
    Wat op het eerste gezicht een vrije keuze lijkt te zijn, ‘geen kind(eren)’, is in werkelijkheid geen vrije keuze, maar een keuze die is gebaseerd op een ervaring die geen keuze was. Op het vroege verlies van de eigen ouder(s).

    Uit: Gids voor Verlaat Verdriet, bladzijde 38/39

    Geen kind(eren)

    ‘Jij hebt er bewust voor gekozen om geen kinderen te krijgen’.
    Hoe vaak heb ik deze opmerking in mijn leven niet te horen gekregen.
    En zeker: dat is niet geheel onwaar.
    Ik ben van de generatie die de keuze had: wel of geen kinderen. Ondanks de maatschappelijke druk dat het toch vanzelfsprekend was/is dat je moeder/vader wordt.
    Dat het toch vanzelfsprekend was/is dat je als volwassene kinderen krijgt.
    Hoe vaak heb ik in mijn leven niet te horen gekregen dat het egoïstisch is om geen kinderen te krijgen.
    En a    i – wat deed die opmerking pijn! 

    Innerlijke strijd

    Veel Verlaat Verdriet-ers leveren een jarenlange zware innerlijke strijd met zichzelf als ze de leeftijd hebben gekregen zelf moeder/vader te worden.

    • Ze vinden zichzelf niet goed genoeg om kinderen groot te brengen;
    • Ze zitten nog te veel met zichzelf in de knoop;
    • Ze voelen zich fysiek en mentaal niet in staat om kinderen groot te brengen;
    • Ze hebben niet de juiste partner ontmoet; 
    • Ze hebben te lang getwijfeld, en zijn inmiddels te oud geworden;
    • Ze durven de verantwoordelijkheden van het ouderschap niet aan;
    • Ze hebben gezien hoe je het niet moet doen, maar hoe je het wel doet….;
    • Ze willen voor geen prijs een kind aandoen wat ze zelf hebben meegemaakt: een ouder verliezen……

    Gevolgen van jong ouderverlies

    Zelf geen kinderen krijgen is één van de grote gevolgen van jong ouderverlies, die door de buitenwereld niet gezien, en maar zelden erkend wordt.
    Terwijl het niet zelf voortbrengen van kinderen, en dus ook het niet krijgen van biologische kleinkinderen, voor veel Verlaat Verdriet-ers een gemis is dat voor veel verdriet heeft gezorgd.
    Dat voor veel verdriet zorgt.
    En dat voor veel verdriet blijft zorgen.
    Verdriet dat zich steeds opnieuw aandient, en dat je maar moeilijk kunt delen met andere mensen.
    Je hebt er toch zelf voor gekozen?
    Nou dan!

    Delen

    Het niet hebben van kinderen als gevolg van het vroege verlies van je ouder(s), het gemis van eigen kinderen, kan een groot en omvangrijk thema zijn in een verlaat rouwproces.
    Realiseer je, als het verdriet om het gemis van kinderen en/of van kleinkinderen zich steeds weer als thema in je leven aandient, dat je ook in dit thema niet de enige bent. Duizenden Verlaat Verdriet-ers delen met jou het thema van zelf geen kinderen gekregen te hebben.
    Er zijn dus wel degelijk mensen met wie je dit gemis en dit verdriet deelt.
    Met wie je dit gemis en dit verdriet kunt delen!

    Illustratie

    Gustav Klimt
    Baby

  • | | | | | | | | |

    Kind van een ongewenste moeder

    DoorTitia Liese

     

     

     

     

     

     

    Vriendelijk.
    Bescheiden.
    Paste zich altijd aan de wensen van andere mensen aan.
    Oordeelde nooit.
    Nuanceerde altijd de oordelen van anderen.

    Man

    Ik heb het over de man van een oudere, dierbare vriendin van me.
    Zo heb ik hem altijd ervaren.
    Vriendelijk en bescheiden.
    Nooit oordelend.

    Bewonderenswaardige eigenschappen in een mens.
    Zo heb ik dat altijd ervaren.
    Zo zal ik dat altijd blijven voelen, ook al is hij een aantal jaren geleden overleden.

    Ongewenste moeder

    Toch kregen deze mooie eigenschappen indertijd een wat andere kleur voor me, toen ik me realiseerde dat deze man was opgegroeid als de zoon van een ongewenste moeder.
    Vrouw die in het al bestaande gezin kwam.
    Gewenst door de weduwnaar die zijn vrouw was verloren.
    Ongewenst door de kinderen die hun moeder waren verloren.

    Kind

    In dit gezin werd de man van mijn vriendin als kind geboren.
    In dit gezin moest de man van mijn vriendin zich als kind staande zien te houden.

    Ander perspectief

    Ik realiseerde me toen ook, hoe ik als Verlaat Verdriet-er altijd vanuit mijn eigen stiefmoeder-ervaring heb gekeken.
    Dat van het kind dat haar moeder verloor.
    Dat van het kind dat een slechte relatie had met de tweede vrouw van haar vader.
    Er is dus ook nog een heel ander perspectief in het brede Verlaat Verdriet-spectrum: dat van het kind zijn van een ongewenste moeder.

    Illustratie

    Cornelis Jetses:
    Ot en Sien.

     

  • | | | | | | | | | | |

    Kracht en kwetsbaarheid

    DoorTitia Liese

     

     

     

     

     

     

    ‘Volwassenen die in hun jeugd een ouder hebben verloren door overlijden,
    hebben aangetoond dat ze onder moeilijke omstandigheden groot hebben kunnen worden.’

    Jaren geleden werden deze woorden tegen me gezegd. Ze liggen vers in mijn geheugen. Regelmatig grijp ik de kans ze door te geven aan mede-Verlaat Verdriet-ers.
    ‘Volwassenen die in hun jeugd een ouder hebben verloren door overlijden,
    hebben aangetoond dat ze onder moeilijke omstandigheden groot hebben kunnen worden.’

    Stoer

    Zo vaak kom ik het tegen bij Verlaat Verdriet-ers: de angst ervan beschuldigd te worden dat ze ‘in hun slachtofferrol blijven hangen’.
    Die beschuldiging is wel zo ongeveer het laatste wat je wilt horen.
    Alles liever dan dat.
    Dan maar liever jezelf overschreeuwen.
    Je stoer houden.
    Niemand laten zien hoe kwetsbaar je eigenlijk van binnen bent. Hoe je, voor je gevoel, bij het minste of geringste omver geblazen kunt worden.
    ‘IK BEN GééN SLACHTOFFER‘ 

    Jong ouderverlies

    Op het moment dat je als kind je ouder verliest, verandert je hele leven.
    Voorgoed.
    Door een invloed van buitenaf.
    Een invloed van buitenaf (het lot, of: de dood in dit geval) waar jij geen invloed op had.
    Je stond aan de kant, en kon niets uitrichten tegen die kracht – de dood.

    Dat is slachtoffer zijn.
    Dit moment van slachtoffer zijn, van ondergeschikt zijn aan een kracht van buitenaf die vele malen groter was dan jij, kan je een levenslang gevoel van machteloosheid hebben bezorgd.

    Slachtoffer

    Er gebeurt iets.
    (Of je denkt dat er iets zal gaan gebeuren!)
    Er overkomt je iets, waar je je niet tegen opgewassen voelt.
    Het overkomt je.
    Je hebt het gevoel dat je niets kunt doen.

    Dat is gevoel van machteloosheid.
    Verlaat Verdriet-ers kunnen gemakkelijk overvallen worden door die gevoelens van machteloosheid.

    Goed nieuws

    Je was slachtoffer van omstandigheden waar je geen invloed op had.
    Het goeie nieuws is: je hoeft geen slachtoffer te blijven.
    Maar
    Daarvoor is het in de eerste plaats nodig dat je erkent dat je het was.
    Slachtoffer.

    Kwetsbaarheid

    Het verlies van je ouder is een verschrikkelijke aanslag geweest op je incasseringsvermogen.
    Je incasseringsvermogen – het incasseringsvermogen van het kind dat je toen was – is op dat moment overbelast.
    Is stuk gegaan.
    Dat betekent dat de kans groot is, dat je een levenslange kwetsbaarheid overhoudt aan die gebeurtenis van toen: het verlies van je ouder.

    Kracht

    Die kwetsbaarheid erkennen, erkennen dat je slachtoffer was, is het begin van heling.
    Je was slachtoffer, maar je hoeft het niet te blijven.
    Draag je kwetsbaarheid met ere.
    Dat is kracht.

    Herinner jezelf regelmatig aan deze woorden
    ‘Volwassenen die in hun jeugd een ouder hebben verloren door overlijden,
    hebben aangetoond dat ze onder moeilijke omstandigheden groot hebben kunnen worden.’

    Geef jezelf een innerlijk beeld cadeau, waarin kracht en kwetsbaarheid in één oogopslag zichtbaar zijn en draag dat altijd bij je.
    Voor mijzelf is dat de Klaproos.
    En voor jou?

  • | | | | | | | | | | | | |

    Ik schrijf dus

    DoorTitia Liese

     

     

     

     

     

     

    Schrijf
    Ik schrijf
    Ik schrijf dus
    Ik schrijf dus ik
    blijf

    Een verlaat rouwproces is een proces waarin veranderingen zich langzaam voltrekken. Vaak langzamer dan je wilt en veel langzamer dan je had gehoopt.
    Soms kun je het gevoel hebben dat je een stap vooruit hebt gezet, maar vervolgens weer twee stappen terug bent gegaan.

    Veranderingen

    Kleine veranderingen zul je soms niet opmerken. Terwijl ze er wel degelijk zijn.
    In tijden dat je je ontmoedigd voelt kunnen gevoelens van machteloosheid weer de kop opsteken.

    Gevoelens van machteloosheid kunnen gemakkelijk BOS-patronen activeren.

    Je komt dan in een vicieuze cirkel terecht.
    Gevoelens van machteloosheid activeren BOS-patronen.

    BOS-patronen maken je alert: er is iets aan de hand, waardoor opnieuw je BOS-patronen geactiveerd worden.

    Je bouwt weer een muurtje om je heen.
    Je trekt je terug in jezelf.
    Je hebt de verbinding weer verbroken.
    Je voelt je weer alleen.
    Je voelt je weer niet tot handelen in staat.
    Je kunt weer geen hulp vragen.

    Schrijfwerk

    Het bijhouden van een notitieboek/dagboek helpt je om je gedachten te ordenen.
    Het helpt je van tijd tot tijd de balans op te maken.
    Je kunt dan zien dat je in werkelijkheid veel meer hebt bereikt dan je op sombere momenten denkt.

    Uitweg

    Zo creëer je een uitweg uit de vicieuze cirkel van de machteloosheid waar je steeds weer in terecht lijkt te komen.
    Je voelt je dan sterker, krijgt meer grip op het proces en kunt weer de moed opbrengen om verder te gaan.

    Heel je leven

    Schrijfwerk is (auto-)biografisch werk.
    Lees meer over de mogelijkheden die Titia Liese je biedt met de biografische cursus Heel je leven.

    Zelfhulp

    Schrijven is een bijzondere vorm van zelfhulp.
    Over andere vormen van zelfhulp bij Verlaat Verdriet lees je op deze site in Zelfhulp.

    Delen

    Delen helpt onmiddellijk.
    Je kunt delen met Verlaat Verdriet-ervaringsgenoten op het besloten Verlaat Verdriet-forum Ontmoetingsplaats.
    Ben je Verlaat Verdriet–er?
    Wil je gebruik maken van de mogelijkheden die de besloten Ontmoetingsplaats je biedt?
    Je meldt je aan voor Ontmoetingsplaats via forum.verlaatverdriet.nu

    Schrijfwedstrijd

    Verbonden aan het Verlaat Verdriet–symposium en de glossy schrijven we komend najaar een schrijfwedstrijd uit voor Verlaat Verdriet-ers.
    Ben je benieuwd naar deze schrijfwedstrijd?
    Wil je er over meer weten?
    Volg Titia in haar blogs of via Facebook.