• | | |

    Titia heeft haar eigen leven

    Titia heeft haar eigen leven

    In 1959, ik was toen tien jaar, schreef mijn vader in een brief aan mijn tante: Titia heeft haar eigen leven. En zo was het. Ogenschijnlijk maakte ik deel uit van het gezin dat in het huis woonde aan de Vijverlaan, maar dat was alleen maar de buitenkant. Van binnen leefde ik mijn eigen leven en probeerde ik mezelf op te voeden zoals ik dacht dat mijn moeder dat gedaan zou hebben.

    Eenzaam

    Dat was een eenzaam bestaan, met weinig meer perspectieven dan ik mezelf te bieden had. Wat dat leven me wel bood, was veel vrijheid van handelen. Ik was in grote mate mijn eigen baas. En zo is het nog steeds. Ik ga in mijn privé leven mijn eigen gang en maak de mensen in mijn directe omgeving zelden of nooit vooraf deelgenoot van wat ik ga doen of ga laten. Ik denk er uit mezelf niet aan om verantwoording achteraf af te leggen. Niet omdat ik dat niet zou willen, maar omdat het niet bij me opkomt om het te doen.’

    Stiefmoeder

    Nu nog heb ik moeite om ‘mijn‘ stiefmoeder te zeggen, ze was niks van mij. Toen ze net met mijn vader getrouwd was had ik het over ‘mijn moeder’, als ik het over haar had. Toen ik uit huis was, ben ik de term stiefmoeder gaan gebruiken. Pas in de laatste jaren zeg ik ‘de tweede vrouw van mijn vader’. Ze was zijn vrouw, en ik kon me, voor mijn gevoel, niet genoeg van haar distantiëren. Dat is zo gebleven tot ze vorig jaar overleed. Hoewel ik niet bij haar overlijden betrokken ben geweest, heeft haar dood me wel een gevoel van bevrijding gegeven. Voor mij was ze de tweede vrouw van mijn vader.

    Moeder-achtige

    Na zijn scheiding heeft hij in de laatste jaren van zijn leven een vriendin gehad. Ze hadden een LAT-relatie in Haarlem, ik woonde in Groningen. Ik zag ze niet zo heel erg vaak, maar zijn vriendin heeft wel veel betekenis voor me gehad. Ze haalde vaak aan dat het belangrijk is om een doel te hebben in je leven. Ik begreep nooit wat dat was: een doel in je leven hebben. Toen ik het wel begreep was ze al jaren dood. Ik heb haar helaas nooit kunnen vertellen dat zij daarmee het belang van een doel in me wakker heeft gemaakt. Aan haar, ze had vier kinderen groot gebracht die ouder waren dan ik, heb ik ook kunnen zien wat een moeder is, en dat was mooi. Hoewel mijn relatie met haar nooit vanzelfsprekend is geweest, zover kon ik mij in die tijd helemaal niet openstellen, heb ik in haar wel kunnen ervaren hoe moeders met vanzelfsprekendheid om kunnen gaan.’

    Symposium ZEER

    Ben je Verlaat Verdriet-er?
    Herken je je in bovenstaand fragment?
    Dan is symposium ZEER op 13 mei 2017 geschikt voor jou.
    Weet dat je welkom bent.
    Meld je aan!

    Interview

    Bovenstaande tekst is afkomstig uit het interview dat Joyce de Schepper (redactie glossy ZEER) een paar jaar geleden met Titia Liese had.
    In de komende dagen meer delen uit dit interview in de blogs.

    Vermenigvuldigen door delen

    Help mee zo veel mogelijk mensen te bereiken voor dit symposium.
    Deel ZEER- berichten in je eigen netwerk!

  • | |

    Toen mijn moeder stierf, stierf mijn vader mee.

    Mijn vader

    Mijn vader is plotseling overleden toen ik 34 jaar was. Ik moet altijd denken wanneer hij ook weer doodging, bij mijn moeder weet ik dat precies. Mijn vader en ik hadden een oppervlakkige relatie. Ik was een absoluut vaderskind. Toen mijn moeder stierf, stierf mijn vader mee. Hij heeft zich daar nooit meer werkelijk van kunnen herstellen. Ik verloor niet alleen mijn moeder, ik verloor ook mijn grote, sterke pappie die alles kon.

    Liefdevolle man

    Hij was een liefdevolle, zorgende man, levend in de waan dat mijn moeder afhankelijk was van hem. Het slechte huwelijk daarna heeft alle ruimte tussen hem en mij ingenomen. Ik heb nooit meer met mijn vader over mijn moederkunnen praten, bang om hem nog meer verdriet te doen dan hij al had. Mijn moeder leek onaanraakbaar te zijn geworden. Wat mijn vader en ik niet meer samen konden, maakte het overgrote deel uit van onze relatie. Mijn vader voelde zich schuldig over hoe het gegaan was. Ik was boos. We hebben die afstand niet meer kunnen overbruggen en dat vervult mij nog steeds van spijt.

    Plotselinge dood

    Hij overleed plotseling en onverwacht toen ik 34 was. Mijn vader was een goede man in de goede betekenis van het woord, maar na zijn dood heb ik hem geen seconde gemist, hij was al lang weg voordat hij stierf. Mijn stiefmoeder, de tweede vrouw van mijn vader, deed op haar manier haar best en heeft daar weinig moois voor teruggekregen. Onze karakters waren onverenigbaar. Bovendien nam ze een totaal andere cultuur mee, een cultuur waar ik me helemaal niet in kon vinden, die ik vreselijk vond en waar ik me, vanaf het begin, tegen heb verzet.

    Gelukkig: die kinderen hebben weer een moeder

    Ongelukkig genoeg kreeg ze de positie van moeder. Ook de ‘buitenwereld’ denkt dan: oh, gelukkig, die kinderen hebben weer een moeder. Maar ze was mijn moeder niet en kon dat ook helemaal niet zijn omdat ze zelf geen idee had wat een moeder eigenlijk was. Haar eigen moeder werd na haar geboorte opgenomen in een psychiatrische inrichting en overleed toen zij acht jaar was. Ze is opgevoed door haar veertien jaar oudere zusje en heeft dus nooit een moeder gekend. Ik heb nog lang aan alle kanten kunnen voelen hoe ze haar onverwerkte verleden op mij heeft geprojecteerd. Ik vond haar zieliger dan ik mijzelf vond. Voor haar vond ik het erg wat haar was overkomen. Dat van mezelf, dat viel wel mee. Dit gegeven zag ik lang als een onoverkomelijk obstakel in mijn leven.

    Doorgegeven problematiek oplossen

    Uiteindelijk heeft het me wel laten zien wat de consequenties van doorgegeven problematiek kunnen zijn. En hoe belangrijk het is, ook voor de volgende generatie, om wel een verlaat rouwproces aan te gaan, hoe pijnlijk dat ook moge zijn. Als moeder heb ik haar dus nooit geaccepteerd, als opvoeder heb ik haar al helemaal nooit serieus genomen en ik vermoed dat ik zelfs nooit enige poging heb gedaan om dat te verbloemen.

    Symposium ZEER

    Ben je Verlaat Verdriet-er?
    Herken je je in bovenstaand fragment?
    Dan is symposium ZEER op 13 mei 2017 geschikt voor jou.
    Weet dat je welkom bent.
    Meld je aan!

    Interview

    Bovenstaande tekst is afkomstig uit het interview dat Joyce de Schepper (redactie glossy ZEER) een paar jaar geleden met Titia Liese had. In de komende dagen meer delen uit dit interview in de blogs.

    Vermenigvuldigen door delen

    Help mee zo veel mogelijk mensen te bereiken voor dit symposium.
    Deel ZEER- berichten in je eigen netwerk!

  • | |

    Acht jaar

    Acht jaar

    Titia: Ik was acht jaar toen ik in 1957 mijn moeder verloor. Door dit vroege verlies veranderde mijn leven ingrijpend, ook al ging mijn leven ogenschijnlijk gewoon door. 

    Te zwaar

    Tot diep in mijn veertigste heb ik heel vaak het gevoel gehad dat mijn leven te zwaar was om het te leven. Ik wilde vaak liever dood zijn, of anders gezegd; ik wilde liever niet meer leven, omdat ik helemaal niet wist hoe je dat moest doen ‘leven’. Totdat ik geconfronteerd werd met borstkanker, of eigenlijk met het apparaat voor de mammografie. Toen ik daarvoor stond, dacht ik in een flits ‘dat van liever dood willen zijn is niet waar, ik wil helemaal niet dood’.

    Ommekeer

    Dat is één van de momenten in mijn leven geweest, waarop er iets in me gebeurde dat ruimte gaf voor grote veranderingen binnen mijzelf. Een ommekeer zou je kunnen zeggen. Tot die tijd was ik ervan overtuigd dat mijn leven totaal verziekt was door het overlijden van mijn moeder en doordat mijn vader hertrouwde. Een slecht huwelijk dat na bijna veertien jaar eindigde in een scheiding. Een hele slechte gang van zaken voor een kind, voor mij dus, dat door de ziekte van haar moeder en de dood die daarop volgde het vertrouwen in het leven toch al behoorlijk had verloren.

    Buikpijnen

    Rond mijn zeventiende, ik woonde al niet meer thuis, had ik vaak heftige buikpijnen waar medisch gezien geen verklaringen voor waren. Ik kan me niet herinneren dat ooit iemand op het idee gekomen is dat het wel eens te maken zou kunnen hebben met de ervaringen die ik had gehad. In ieder geval heeft nooit iemand dat tegen mij gezegd.

    Depressief

    Na mijn twintigste was ik hele lange periodes (rand)depressief. Met heel veel moeite kroop ik steeds weer uit die depressieve periodes. Om meteen weer angstig af te wachten wanneer de volgende zou komen. Aan de buitenkant is dat nooit zo te zien geweest. Die buitenkant ging gewoon door, ook voor de mensen die dichtbij me stonden.

    Symposium ZEER

    Ben je Verlaat Verdriet-er?
    Herken je je in bovenstaand fragment?
    Dan is symposium ZEER op 13 mei 2017 geschikt voor jou.
    Weet dat je welkom bent.
    Meld je aan!

    Interview

    Bovenstaande tekst is afkomstig uit het interview dat Joyce de Schepper (redactie glossy ZEER) een paar jaar geleden met Titia Liese had.
    In de komende dagen meet delen uit dit interview in de blogs.

    Vermenigvuldigen door delen

    Help mee zo veel mogelijk mensen te bereiken voor dit symposium.
    Deel ZEER- berichten in je eigen netwerk!

  • | |

    Weggestopt

    Weggestopt

    Als verlies zo ver is weggestopt, zo niet bespreekbaar is, maar ondertussen zo in àlles zit… in de manier waarop mensen in hun leven staan, in hun relaties, in hun werk. Hoe het verdriet in het leven van alledag zit, in het gezin van herkomst, in de relatie met broers en zussen.
    Als verdriet door je leven heen sijpelt, het zich in de kruipruimten van je bestaan nestelt en je blijft het negeren, dan veronachtzaam je een deel van je leven van wat je toekomt.

    Buitensluiten

    Dan sluit je een deel van jezelf buiten en de kans is groot dat dat eigenlijk je meest krachtige deel is, liefde, ook voor jezelf.
    Veel mensen stoppen hun verdriet zó ver weg dat ze niet eens merken dat ze het negeren.

    Publiciteit

    Vandaar dat publiciteit over dit onderwerp zo belangrijk is. Pas als je erover leest, denk je, weet je; dit gaat over mij, niet een beetje, maar dan ook totaal. Dit gaat he-le-maal over mij, dit is mijn verhaal.
    Hoe verschillend de verhalen ook zijn, uiteindelijk gaan alle verhalen over hetzelfde.
    Ze gaan over eenzaamheid, zich niet gehoord en gezien hebben gevoeld, over gevoelens van machteloosheid.

    Symposium ZEER

    Ben je Verlaat Verdriet-er?
    Herken je je in bovenstaand fragment?
    Dan is symposium ZEER op 13 mei 2017 geschikt voor jou.
    Weet dat je welkom bent.
    Meld je aan!

    Interview

    Bovenstaande tekst is afkomstig uit het interview dat Joyce de Schepper (redactie glossy ZEER) een paar jaar geleden met Titia Liese had.
    In de komende dagen meer delen uit dit interview in de blogs op deze site.

    Vermenigvuldigen door delen

    Help mee zo veel mogelijk mensen te bereiken voor dit symposium.
    Deel berichten over ZEER zoveel als je kunt in je eigen netwerk!