• | | | | | | | | |

    Eigenwaarde en zelfvertrouwen

    DoorTitia Liese

     

     

     

     

     

     

    ‘Ik heb zo’n behoefte aan waardering.’
    ‘Ik voel me totaal niet gewaardeerd.’

    Gisteren schreef ik in mijn blog Kiezen en twijfelen over eigenwaarde en zelfvertrouwen.
    Eigenwaarde – gevoel van eigenwaarde – en zelfvertrouwen kunnen bij Verlaat Verdriet wel wat extra aandacht gebruiken. Beide thema’s spelen zo sterk bij Verlaat Verdriet-ers, dat het bij velen hun leven (dagelijks, ingrijpend) beïnvloedt.

    Geven en ontvangen

    Veel Verlaat Verdriet-ers zijn, na het verlies van hun ouder(s) gaan geven.
    Altijd geven.
    Altijd geven wat ze zelf zo hebben gemist: zorg en aandacht.
    Deze Verlaat Verdriet-ers proberen hun bestaansrecht te verdienen door presteren. Ze leggen de lat voor zichzelf altijd hoog.
    Ze geven.
    Grenzeloos.
    En kunnen niet ontvangen.

    Incasseren

    De ruptuur – het trauma – van het vroege verlies van hun ouder(s) heeft veel Verlaat Verdriet-ers kwetsbaar gemaakt voor incasseren. Je incasseringsvermogen is toen als het ware overbelast. Er is kortsluiting opgetreden.
    Je kunt geen complimenten incasseren. Dan reageer je als Verlaat Verdriet-er met een soort van achteloos gebaar: ‘Dat kan toch iedereen.’

    Maar ook kritiek incasseren is een kritisch onderwerp voor veel Verlaat Verdriet-ers. Bij het minste of geringste gevoel van kritiek trek je je terug,
    Je sluit je in jezelf op.
    Luikjes dicht.
    ‘Ik ben er niet meer’. 

    Afhankelijk

    Zo word je (als Verlaat Verdriet-er) afhankelijk van de goedkeuring van anderen.
    Van de waardering van anderen.
    Afhankelijk!
    En dat voor ’n Verlaat Verdriet-er!

    Verandering

    Tijd dus om daar verandering in te brengen.
    Om daar eens iets aan te doen.
    En dat kan.

    Schaduwpatronen

    Veel Verlaat Verdriet-ers hebben Schaduwpatronen ontwikkeld (lees meer over Schaduwpatronen in BOS-patronen).
    Schaduwpatronen zijn zelfondermijnende overtuigingen.
    Overtuigingen waarmee je jezelf onderuit haalt.
    Waarmee je jezelf saboteert.

    • Ik kan (het) niet
    • Ik moet
    • Ik doe er niet toe
    • Ik ben anders
    • Ik hoor er niet bij
    • Let maar niet op mij
    • Ik ben niet belangrijk
    • Ik ben niet goed genoeg
    • Ik ben dom
    • Ik durf niet
    • Het leven is moeilijk
    • Bij mij mislukt altijd alles
    • Het leven is zwaar
    • Zo ben ik niet
    • Mijn gezondheid is zwak
    • Ik heb niet genoeg
    • Niemand houdt van mij
    • Ik ben slecht
    • Ik ben niets waard
    • Ik ben nu eenmaal zo

    Aan het werk

    Onderzoek eens bij jezelf:
    Wat doe ik eigenlijk?
    Welke schaduwpatronen heb ik ontwikkeld?
    Wat doe ik daarmee?
    Hoeveel schade breng ik mezelf daarmee toe?

    Complimenten

     

     

     

     

     

    En geef jezelf eens wat vaker een compliment voor wat je doet.
    In plaats van altijd jezelf kritisch te bekijken.
    Heus: het helpt voor je gevoel van eigenwaarde.
    En voor je zelfvertrouwen. 

    Lees meer over de gevolgen van jong ouderverlies op de langere termijn

    Gids voor Verlaat Verdriet 

  • | | | | | | | | | |

    Kiezen en twijfelen

    DoorTitia Liese

    ‘Ik kan niet kiezen’.
    Ik hoor het vaak van Verlaat Verdriet-ers.
    En jij?
    Hoe zit dat bij jou?
    Ken jij die verzuchting ook?

    Identiteit

    Veel mensen – Verlaat Verdriet-ers niet uitgezonderd – hebben het idee dat Verlaat Verdriet alleen gaat om de vraag of je nog moet huilen om het vroege verlies van je ouder, of niet.
    Verlaat Verdriet gaat echter over veel meer dan alleen deze vraag.
    Verlaat Verdriet gaat ook – en misschien wel vooral – over de gevolgen van het vroege verlies van je ouder voor jou.
    Over identiteit.
    Over wie ben je geworden.
    En juist daar steekt bij Verlaat Verdriet-ers de angel.
    Ze hebben geen idee wie ze eigenlijk zijn.
    Ze hebben geen idee wat ze willen.
    Ze hebben geen idee wat ze kunnen.

    Eigenwaarde en zelfvertrouwen

    Aan een gezond gevoel van eigenwaarde en van zelfvertrouwen ontbreekt het Verlaat Verdriet-ers nog al eens.
    En juist die eigenschappen heb je nodig om te kiezen.
    Om besluiten te nemen.
    Om je besluitvaardig te voelen.

    Overlevingspatronen

    Inzicht is de basis – en de motor – van verandering.
    Onderzoek eens bij jezelf welke patronen jou verhinderen besluitvaardig te zijn

    • Je altijd aanpassen;
    • Je vaak overvallen voelen door gevoelens van machteloosheid;
    • Een basaal gebrek aan zelfvertrouwen;
    • Weinig vertrouwen hebben in de toekomst;
    • Moeite hebben met ruimte innemen;
    • Altijd geven;
    • Twijfel;
    • Onverschilligheid;
    • Weinig incasseringsvermogen hebben;
    • Altijd zorgen voor anderen;
    • Gehinderd worden door angsten voor veranderingen;
    • De lat altijd heel erg hoog leggen;
    • Het gevoel hebben altijd alles alleen te moeten doen;
    • Scepsis;
    • Geen hulp kunnen vragen;
    • Altijd alles onder controle houden;
    • Geen of weinig besef hebben van eigen kwaliteiten;
    • Niet kunnen genieten;
    • Geen kritiek kunnen incasseren;
    • Leven vanuit een gevoel van tekort;
    • Geen complimenten kunnen incasseren;
    • Je snel buitengesloten voelen.

    Veranderen door inzicht

    Wil je meer weten over overlevingspatronen?
    Lees dan op de pagina Kernthema’s en kenmerken.
    Of maak Zelftest 1 / Zelftest 2.
  • | | | | | | | |

    Mijn moeder, cantharellen en ik

    DoorTitia Liese

     

     

     

     

     

     

    Mijn moeder

    Zelf kan ik me helemaal niets herinneren van mijn moeder.
    Door mijn Verlaat Verdriet-werk weet ik, dat dit geen onbekend fenomeen is bij mensen die – net als ik – rond de acht jaar waren toen ze hun ouder verloren door de dood.
    Wel heb ik heel veel materiële herinneringen aan mijn moeder.
    Mijn vader heeft veel geschreven.
    Hij maakte een herinneringsboekje aan mijn moeder.
    Ik heb heel veel tastbare herinneringen aan mijn moeder.
    Maar in mijzelf: nee.
    Daar niet.
    Ik voel ze niet.

    Cantharellen

    Afgelopen week vroeg ik Verlaat Verdriet-ers via mijn Facebookpagina Verlaat Verdriet Community naar recepten uit hun jeugd. Naar dingen die hun overleden ouder voor ze maakte en die ze lekker vonden. Waar ze goeie herinneringen aan hebben https://www.facebook.com/titialiese.nl/
    ‘Zelf weet ik niets’, dacht ik meteen.
    Ik weet niet hoe mijn moeder kookte.
    Ik weet niet wat ze klaar maakte.
    Zie je wel, ik weet niets.

    Tot de cantharellen me weer te binnen schoten. Al vanaf ik kon lopen ging ik met mijn moeder cantharellen zoeken. Ik zou het nu niet meer kunnen – niet meer durven ook – maar toen, als klein kind, zocht ik ze.
    Plukte ik ze.
    Feilloos.

    Eexterhalte

     

     

     

     

     

     

    Ineens wist ik het weer. De enorme hoeveelheden cantharellen die we plukten. In het bos van de plaats waar we onze vakanties doorbrachten: Grolloo. En in het bos van Eexterhalte. Vooral daar. In Eexterhalte.

    Ineens zag ik het weer voor me.
    De spoorwegovergang.
    Het station van Eexterhalte.
    Het bos waar we al die cantharellen vonden.
    Mijn moeder is daar nooit bij. Haar zie ik niet.
    Ik ben wat gaan googlen, en warempel. De plaatjes die ik vond kloppen op mijn herinneringen.

    Ik

    Ik weet het. Mijn moeder bakte ze. Soms met mijn ‘hulp’.
    Mijn moeder zie ik niet.
    Maar de herinneringen aan het plukken van de cantharellen;
    De veiligheid van de nabijheid van mijn moeder;
    De geur van gebakken cantharellen;
    Ja: dat zit allemaal wel in mijn geheugen.
    Bijzonder, dat dat allemaal weer werd aangeraakt door zo’n simpele vraag die ik aan anderen stelde: wat maakte je moeder/ je vader vroeger wat jij heel erg lekker vond?

    Gebakken cantharellen

    En dan die eindeloze hoeveelheid cantharellen, die ’s avonds werden gebakken.

    Cantharellen met tomaten.
    Cantharellen met ui.
    Cantharellen met ei.

    PS

    Eigenlijk vond ik als kind cantharellen wel erg gewoontjes.
    Nee: dan champignons – dat was pas echt deftig!

  • | | | | | | | | | | | |

    Mary Costello: Academy Street

    DoorTitia Liese

     

     

     

     

     

     

    Roman van Mary Costello, over het leven van de Ierse Tess Lohan.

    Als heel jong kind verliest Tess haar moeder.
    Ze groeit op en leeft in de tweede helft van de vorige eeuw.

    Academy Street, bladzijde 20

    ………………Haar moeder had haar lange haar opgestoken. Dan kreeg ze een hoestaanval en raakte het haar los.
    Op een keer zat er bloed in haar zakdoek. Toen ze ziek in bed lag, had ze haar haar los.
    Ze waren vorige week nog met Tess naar haar moeders kamer gegaan; haar moeder zat rechtop in bed in haar witte nachtpon. Ze tilden haar op het hoge bed en moeder kust haar voorhoofd. Maar toen Tess over haar moeders haar streelde en zich tegen haar aan wilde vlijen, zei Evelyn: ‘Zo, en nu weer naar beneden, dame’ en werd ze weggetrokken……. 

    Recensie VPRO-boeken

    Haar roman Academy Street vertelt in tweehonderd pagina’s prachtig proza het levensverhaal van Tess, die opgroeit op een grote boerderij in West-Ierland
    en als jonge verpleegster naar New York emigreert, waar ze net zo eenzaam is als ze als kind was.Tess leeft geen opmerkelijk leven, passanten zien niets meer dan een wat mensenschuw muurbloempje, maar wij weten wat er in dat verlegen meisje omgaat.
    Tess verlangt naar liefde maar voelt zich bij niemand op haar gemak.
    Geen onbekend thema maar zeldzaam prachtig verwoord.

    Citaat van Albert Camus

    Voor in het boek een prachtig citaat van Albert Camus (1913-1960, 1 jaar toen hij zijn vader verloor).
    Ik geef dit citaat graag aan je door:
    ‘Midden in de winter leerde ik eindelijk dat ik binnen in me een onoverwinnelijke zomer meedroeg.’

    Signalement van het boek

    Mary Costello
    Academy Street
    Uitgeverij Hollands Diep
    ISBN 9789048 826162 / NUR 302
    2014: Irish novel of the year